معرفی گنجور

گنجور پروژه‌ای با هدف فراهم کردن دسترسی آزاد و رایگان پارسی‌زبانان به آثار سخنسرایان پارسی‌گوست.

شما می‌توانید با دریافت برنامه‌های رایگان گنجور رومیزی یا ساغر و برخی برنامه‌های رایگان دیگر تهیه شده برای سکوهای دیگر از امکانات بیشتری جهت مطالعهٔ این آثار بهره‌مند شوید.

اخبار جدید راجع به پروژهٔ گنجور را در این نشانی مطالعه فرمایید:

https://blog.ganjoor.net

نظرات خود را به پست الکترونیکی ganjoor@ganjoor.net ارسال یا در صفحهٔ فیس‌بوک گنجور به نشانی https://www.facebook.com/ganjoor مطرح فرمایید.

دربارهٔ خالد نقشبندی

ضیاءالدّین ابوالبهاء مولانا خالد ذوالجناحین شهرزوری از علمای بزرگ شافعی و از مرشدان بلند پایه طریقت نقشبندی است. وی به قول اکثر نویسندگان در سال ۱۱۹۳ هجری قمری (۱۷۷۹م) یا نزدیک به همین تاریخ در قصبهٔ قره‌داغ (از توابع سلیمانیه عراق) چشم به جهان گشود و شب جمعه سیزدهم ذی‌القعدهٔ سال ۱۲۴۲ هجری قمری در سن ۴۹ سالگی درگذشت. تخلص وی در اشعارش «خالد» میباشد. اشعار مولانا خالد نقشبندی به همت آقای سید جابر موسوی در گنجور در دسترس قرار گرفته است.

غزلیات

غزل شماره ۱ (در بازگشت از سفر حج) : واحسرتا که جدا شدم از خانه خدا

غرل شماره ۲ : وام بگرفتم به صد جان گرد نعلین ترا

غزل شماره ۳ : به معمار غمت نو ساختم ویرانه خود را

غزل شماره ۴ : جز تو سرمایه جان نیست مرا

غزل شماره ۵ : چنان ببریدی آخر رشته‌های آشنایی را

غزل شماره ۶ : می‌رسد گر شوی تو دور از ما

غزل شماره ۷ : ای گل رویت بود مژگان به چشمم خارها

غزل شماره ۸ : الهی تا به کی مرغ دل اندر دام کاکل‌ها

غزل شماره ۹ : ای به قد سرو و به عارض همچو ب و د و ر (با و دال و ...

غزل شماره ۱۰ : مجمر سینه ز دوریت به تاب است امشب

غزل شماره ۱۱ : جای جانان است اینجا مایه جانم کجاست؟

غزل شماره ۱۲ : بی روی توام ای مه نو خانه خراب

غزل شماره ۱۳ : ز رشک سرو قدت، سرو پای در خاک است

غزل شماره ۱۴ : گرچه اسباب طرب پیش من امشب نه کم است

غزل شماره ۱۵ : هرگز ترحمی به من مبتلات نیست

غزل شماره ۱۶ : گرچه اسباب طرب پیش من امشب نه کم است

غزل شماره ۱۷ : رو به محراب دو ابرویت عبث کردم عبث

غزل شماره ۱۸ : این چه نام است کزو سکه دین یافت رواج

غزل شماره ۱۹ : ای شده در دور لعلت تازه ایام مسیح

غزل شماره ۲۰ : ای تاب ز آفتاب ربوده ز تاب رخ

غزل شماره ۲۱ : کیست این کز نگهی رهزن صد جان باشد

غزل شماره ۲۲ : به اکسیر وحیل هر خاک راهی زر نخواهد شد

غزل شماره ۲۳ : جانا بیا که بی تو جهان جمله واله شد

غزل شماره ۲۴ : سایه این خرگه نیلی کرا مامن بود

غزل شماره ۲۵ : جان به استقبال جانان می‌رود

غزل شماره ۲۶ : مژده ای یعقوب دل کان یوسف کنعان رسید

غزل شماره ۲۷ : سوگند به خالی ز رخت گشته پدید

غزل شماره ۲۸ : ای به امید وصالت تلخی هجران لذیذ

غزل شماره ۲۹ : ندارد هیچ کس یاری چو یار من همایون فر

غزل شماره ۳۰ : روزم از هجران شب دیجور شد بار دگر

غزل شماره ۳۱ : دل پراکنده شد از یاد دلارامی باز

غزل شماره ۳۲ : بازم افتاد به دل داغ نگاری که مپرس

غزل شماره ۳۳ : مرد از هجر روی تو ای نازنین فریاد رس

غزل شماره ۳۴ : بنازم نازنینی را که شد از عکس رخسارش

غزل شماره ۳۵ : ز شوقت شمع چون پروانه رقاص

غزل شماره ۳۶ : ای ز گلزار جهان شمشاد دلجویت غرض

غزل شماره ۳۷ : خدایا جز تو ما را نیست حافظ

غزل شماره ۳۸ : عمر شد در کار ناهموار بر باد ای دریغ

غزل شماره ۳۹ : ای که رویت را بود بر مهر تابان صد شرف

غزل شماره ۴۰ : باز شد دل به درون نائره افروز فراق

غزل شماره ۴۱ : الا ای جامه صبر از غمت چاک

غزل شماره ۴۲ : ای مه و خورشید از رخشنده رخسارت خجل

غزل شماره ۴۳ : به چوگان قضا بادا شکسته دست چوگانم

غزل شماره ۴۴ : ز سودای خود ار خطی به کلک شوق بنشانم

غزل شماره ۴۵ : از بس که ز صهبای هوس بیخود و مستم

غزل شماره ۴۶ : عاشق و مست و خراب کیستم؟

غزل شماره ۴۷ : چه دولت بود یارب دوش من در خواب می‌دیدم

غزل شماره ۴۸ : جانا خدا گواست ز دوریت ققنسم

غزل شماره ۴۹ : چون کنی از لعل لب میل شکر ریختن

غزل شماره ۵۰ : نشتر فولاد یا مژگان دلدار است این

غزل شماره ۵۱ : خسروی دارم که کرده درگه مهمیز او

غزل شماره ۵۲ : ای از گل رخسارت خون خورده گل مینو

غزل شماره ۵۳ : ای گشته چو مجنونم در عشق تو افسانه

غزل شماره ۵۴ : ای زلف تو ماه را نقابی

غزل شماره ۵۵ : عزیز اگر ز روی غمگساری

غزل شماره ۵۶ : هر دم به گوشم آید از سوز دل صدایی

غزل شماره ۱ (در بازگشت از سفر حج)

واحسرتا که جدا شدم از خانه خدا

از غصه وقت گشت شود دل ز هم جدا

ما را نبود خواهش رفتن ز کوی دوست

اما چو امر اوست، ز سر می‌کنیم پا

اهل صفا به داغ غم مروه مرده‌اند

من شاد چون زیم، که شدم دور از صفا

حجر و مقام و زمزم و ارکان و ملتزم

گویند بازگرد، کجا می‌روی کجا؟

دامان دل گرفته، برندم کشان‌کشان

حنانه، روضه، منبر و محراب مصطفی

از اشتیاق یثرب و درد فراق بیت

کاهی است دل، فتاده میان دو کهربا

خالد چو دوست در همه‌جا جلوه‌گر شود

پس غم مخور ز خانه او گر شدی جدا

غرل شماره ۲

وام بگرفتم به صد جان گرد نعلین ترا

هست جانی آنهم از تو چون دهم دین ترا

بی توام چندان مطول شد شب تاریک هجر

مختصر خوانم تطاولهای زلفین ترا

ماه نو بر مهر ثابت عقرب و پروین روان

وه چه زیبد هیئت اشکال بی شین ترا

بر رسد بندان نگردد کشف راز ار ننگرند

گرد روی خون چکان، چوگان زلفین ترا

نفی جزء و حصر فرد شمس و استلزام او

بس منافی شد دهان و زلف و خدین ترا

چشم بیمارت دهد در هر اشارت صد شفا

بوعلی مشکل که داند حکمت العین ترا

چهره ات ز آب دلارائی هوا را داده نم

تاب رخسارت هویدا کرد قوسین ترا

خالد از ابروی مشکینت اگر گوید سخن

چون کشد آخر کمان قاب قوسین ترا

غزل شماره ۳

به معمار غمت نو ساختم ویرانه خود را

به یادت کعبه کردم عاقبت بتخانه خود را

فرو ماندند اطبای جهان از چاره‌ام آخر

به دردی یافتم درمان، دل دیوانه خود را

ز سودایت چنان بد نام گشتم در همه عالم

به گوش خود شنیدم هر طرف افسانه خود را

به گرد شمع رویت بس که گشتم ماندم از پرواز

سرت گردم چه زیبا سوختی پروانه خود را

ادیب من جلیس من شود در حلقه رندان

به گوشش گر رسانم ناله مستانه خود را

در اقلیم محبت از خرابی‌هاست معموری

به سیل اشک باید کند اساس خانه خود را

سراپا نعمتم با این همه درماندگی خالد

نمی‌دانم چه سان آرم به جا شکرانه خود را

غزل شماره ۴

جز تو سرمایه جان نیست مرا

بی تو سودای جنان نیست مرا

کی کنم قول کسی در حق تو

گوش جز تو به جهان نیست مرا

گر شوم از سو کوی تو جدا

غیر فریاد و فغان نیست مرا

بی وصالت که جز او مایه عیش

نیست شادی به روان، نیست مرا

به وفای تو که تا روز وفات

جز وفا از تو گمان نیست مرا

غزل شماره ۵

چنان ببریدی آخر رشته‌های آشنایی را

که نتوان داد داد شکوه روز جدایی را

پس از هم‌خانگی چندان بیابان در میان آمد

کبوتر بر نتابد خط شرح بی‌نوایی را

کسی کاو باشد از اهل سعادت چون روا دارد

به حرف دشمن دین ترک احباب خدایی را

چنان دانم که ناگه دامن از وصلت برافشانم

که تا بینی جزای این همه بی‌اعتنایی را

به شی گفتم مشو زنهار مغرور تلفط‌ها

که لطف و قهر یکسان است رند لاابالی را

بود بس ناروا در ناز و نعمت ناسپاسی‌ها

چه سان هرگز روا دارد خدا این ناروایی را

غزل شماره ۶

می‌رسد گر شوی تو دور از ما

تا سمک اشک و آه تا به سما

دل به کویت چنان شده است اسیر

ابدا لیس یرفع القدما

دیده جویای خاک درگه توست

ترب اقدامکم یزیل عمی

بی‌جمال تو گر روم به بهشت

لا اری الروح بل اری الما

دم به دم در فراقت ای همدم

تمزج العین بالدموع دما

دل هدف پیش تیر غمزه توست

لحظ عینیک لورمی کرما

خالد از عشق تو چه چاره کند؟

خالق العرش بالهوی حکما

غزل شماره ۷

ای گل رویت بود مژگان به چشمم خارها

صد ماه کنعانی برم چون نقش بر دیوارها

احوال آزار مرا پرسیده بودی از کرم

سهل است با هجر تو بر جان سختی آزارها

لیک از وفور انتظار، شد چشم گریانم چهار

شاید کند آن غمگسار، غم خواری بیمارها

نا آمدن را تیر بیم از طعن مردم وجه نیست

هستند صافی‌طینتان عاری ز عیب و عارها

نبود تفاوت پیش من از نامدن تا آمدن

این بس که خالد در دلت باری گذشت از بارها

غزل شماره ۸

الهی تا به کی مرغ دل اندر دام کاکل‌ها

بود درمانده و پا بسته، ای حلال مشکل‌ها

اگر نه خامه مانی ز فیضت رشحه‌ریز آمد

کجا یک قطره شبنم ریختی بر چهره گل‌ها

وگرنه بر گلستان پرتو حسنت زدی عکسی

که در وی می‌شنیدی بانگ واویلای بلبل‌ها

به تقدیر ار نبودی دست تقدیر جهان‌آرا

که را در خود بدی مشاطگی زلف سنبل‌ها

به یک جلوه ز روی ماه کنعنانی درافکندی

ز شهرستان مغرب تا به مصر آواز غلغل‌ها

جمالی را که نه آرایش از عکس رخت گیرد

چه سود از خط و خال و غازه و زیب و تجمل‌ها

به داد خالد بیچاره درمانده رس یا رب

که دارد قلزم جودت بسی چون او به ساحل‌ها

به یک جنبش ز برق لامع نور قدیم جود

به لطفش وارهان از گردش دور تسلسل‌ها

غزل شماره ۹

ای به قد سرو و به عارض همچو ب و د و ر (با و دال و را)

کرده زلفت آفتابی را نهان در ش و ب (شین و با)

مرده را لعلت حیات جاودانی می‌دهد

کی از این معجز زند دم م و س و ی و ح (میم و سین و یا و حا)

زخم دل را از تو می خواهم به تازی مرهمی

اعطنی من فیک لطفا ق و ب و ل و ه (قاف و با و لام و ها)

گر نقاب از روی برداری که خواهد فرق کرد

مه برآمد ز ابر یا بنمود یارم ر و خ (را و خا)

منکران را کشف گردد آیه یحیی العظام

کشتگان خویش را گر لب نهی بر ل و ب (لام و با)

ماه کنعان حبس زندان بود خالد ماه من

صد چو او دارد اسیر چاه ز و ن و خ (زا و نون و خا)

غزل شماره ۱۰

مجمر سینه ز دوریت به تاب است امشب

وز غمت صبر به دل نقش بر آب است امشب

در هوای نمک لعل و می دیده مست

دل که در آتش عشق تو کباب است امشب

گل رخسار تو نقش است و چنان در دیده

کآب چشمم همگی عین گلاب است امشب

نادیم خواب مبادا که به خوابت بینم

دیده بخت مرا بین چه به خواب است امشب

وز غمت سیل سرشکم همه معموره گرفت

بی گل روی توام خانه خراب است امشب

به زلال لبت از بسکه بود تشنه لبم

عالم اندر نظرم موج سراب است امشب

خالدا تا به خیال نگهش مدهوشم

کی مرا داعیه باده ناب است امشب؟

غزل شماره ۱۱

جای جانان است اینجا مایه جانم کجاست؟

منزل سلطان خوبان است سلطانم کجاست؟

همچو مجنون کوه هامون می نوردم بهر او

سو بسو می جویمش اما نمیدانم کجاست؟

چون کواکب صف به صف فوج بتان در جلوه اند

شاه خوبانم کجا خورشید رخشانم کجاست؟

سخت سرگردانم اندر این شب تاریک هجر

روشنی بخشم کجاست شمع شبستانم کجاست؟

اشکبارم، بی قرارم، دردمندم، دل فکار

قره العینم کجا آرام و درمانم کجاست؟

بلبل فصل خزانم واله شیدای گل

ای دریغا نو گل گلزار رضوانم کجاست؟

قمری بیچاره ام طوق وفا در گردنم

هر طرف کوکو زنان سرو خرامانم کجاست؟

باز دل طرز سخن سنجی ز نو آغاز کرد

محفل آرا نکته پرداز سخندانم کجاست؟

خالدا خاطر ز خوبان جهان دارد ملال

دلربای نازنین و نار بستانم کجاست؟

غزل شماره ۱۲

بی روی توام ای مه نو خانه خراب

وز هجر توام صبر به دل نقش بر آب است

در خواب توان دیدنت و خواب نیاید

از بس که مرا دیده اقبال به خواب است

دوشم به نگاه تو دل از باده غنی بود

خون جگر امشب می و غم جام شراب است

گر بار دگر دست دهد آن می لعلت

ما را چه غم از فوت نی و چنگ و رباب است

خالد اگرت عمر گرانمایه ز کف رفت

افغان چه کنی، قاعده عمر ذهاب است

غزل شماره ۱۳

ز رشک سرو قدت، سرو پای در خاک است

کتان پیرهن گل ز روت صد چاک است

کنایت از دهن توست سر جوهر فرد

برون ز دایره فهم و حد ادراک است

چو بگذری به سر کوی کشتگان غمت

هزار جان گرامیت بند فتراک است

نه دیده من مسکین نظاره باشد و بس

نظاره‌ات همه شب چشم هشت افلاک است

مع الوجود زلال دهان و زلف کجت

چه جای چشمه حیوان و مار ضحاک است

بدان امید که باد بگذری به سرش

به رهگذار تو خالد فتاده چون خاک است

غزل شماره ۱۴

گرچه اسباب طرب پیش من امشب نه کم است

شادیم بی گل روی تو همه درد و غم است

داب ارباب محبت نبود آسایش

لذت عاشق دل سوخته اندر الم است

به امید سر خود پای منه در ره عشق

که در این مرحله سر باختن اول قدم است

گردن شیشه می گیر و سفالینه جام

اگرت آرزوی تاج کی و جام جم است

جان من دولت جاوبد به دنیا مفروش

گر کنی نیک نظر حاصل آن یک دو دم است

گر زنی نوبت شاهی به جهان تا مانی

اولت درد سر و آخر کارت ندم است

زخم ناخورده ز خالد طمع شر مدار

سینه‌اش گر به مثل لوح و زبانش قلم است

غزل شماره ۱۵

هرگز ترحمی به من مبتلات نیست

معلوم شد مرا که تو خوف خدات نیست

مرا در قمار عشق تو جان باختیم لیک

با آن دورخ تو شاهی و پروای مات نیست

بهر بلای جان سخنی جستم از لبت

خرسند کن بلات مرا گر بلات نیست

گفتم مگر حیات بود لعل جانفزات

گفتا کلام بیهده کم گو حیات نیست

گر بینم از وفات به بالین پس از وفات

مقصودم از خدای به غیر از وفات نیست

خالد ز کلکت این غزل دلگشا که ریخت

جز در خور بلاغت پیر هرات نیست

غزل شماره ۱۶

گرچه اسباب طرب پیش من امشب نه کم است

شادیم بی گل روی تو همه درد و غم است

داب ارباب محبت نبود آسایش

لذت عاشق دل سوخته اندر الم است

به امید سر خود پای منه در ره عشق

که در این مرحله سر باختن اول قدم است

گردن شیشه می گیر و سفالینه جام

اگرت آرزوی تاج کی و جام جم است

جان من دولت جاوبد به دنیا مفروش

گر کنی نیک نظر حاصل آن یک دو دم است

گر زنی نوبت شاهی به جهان تا مانی

اولت درد سر و آخر کارت ندم است

زخم ناخورده ز خالد طمع شر مدار

سینه‌اش گر به مثل لوح و زبانش قلم است

غزل شماره ۱۷

رو به محراب دو ابرویت عبث کردم عبث

سجده سوی کعبه کویت عبث کردم عبث

آن نئی رحمی به حال داد خواهان آیدت

دست در زنجیر گیسویت عبث کردم عبث

بر سر راهت چو خاک افتادنت بی سود بود

ناله شبگیر در کویت عبث کردم عبث

کاکلت را مشک چین گفتم خطا گفتم خطا

نسبت خورشید با رویت عبث کردم عبث

ناخدا ترس و جفا آئینی و مردم فریب

میل دل روز ازل سویت عبث کردم عبث

دل به فتراک نگاهت بستنم بد بود بد

جان فدای چشم جادویت عبث کردم عبث

خویت ار خون ریزدم رویت دهد صد خون بها

خالد آسا شکوه از خویت عبث کردم عبث

غزل شماره ۱۸

این چه نام است کزو سکه دین یافت رواج

شد ازو مملکت کفر و ظلالت تاراج

بندگانش همگی خرقه صد پاره به بر

پای بر تارک گردون و در آزرم ز تاج

بر رخ قلزم امکان و وجوب ار نشدی

ذاتش آمیخته می گشت بهم عذب و اجاج

شد نبی و ولی از جرعه جامش مدهوش

ابن عمران ارنی گفت و انا الحق حلاج

لی مع الله ورا خاصه بلند اورنگی است

نردبان گشت مر آن تخت شرف را معراج

بازم ار دست به دامن رسدت پیش از مرگ

ندهم از کف شود ار چرخ به بازی لجاج

ای خوش آن وقت که بینم رخ بزم آرایت

چون مه چارده بار دگر اندر شب داج

چند نالم به غم از تو به صد مرحله دور

و اری العیش لمثواک لهن الاحلاج

خالد از وصف تو نام آورئی می خواهد

ورنه آیینه خور نیست به صیقل محتاج

غزل شماره ۱۹

ای شده در دور لعلت تازه ایام مسیح

زنده گشته از دم جان‌پرورت نام مسیح

عالم و آدم گرفتار خط سبز تو شد

نه همین زنجیر موسی گشت یا دام مسیح

پای کی تارک گردن نهادی از شرف

گر نشد بر بندگیت ختم انجام مسیح

گر لب او را بدی خاصیت لعلت چرا

عالم سفلی سلیمان‌وش نشد رام مسیح

خالدا مردانه از دنیا برافشان آستین

کز تجرد گشت گردون جای آرام مسیح

غزل شماره ۲۰

ای تاب ز آفتاب ربوده ز تاب رخ

پیراسته است ایزدت از مشک ناب رخ

زین چاشتگاه روی نهفتن ز من چرا؟

در چاشتگاه کی بنهفت آفتاب رخ

مهر منیر با همه خوبی و منزلت

هر شب کند ز شرم رخت در نقاب رخ

مفتون یک نگاهتم از من مپوش روی

مجنون روی ماهتم از من متاب رخ

خالد اگر به روی تو گل را قرین کند

شوید ز خجلت رخ تو از گلاب رخ

غزل شماره ۲۱

کیست این کز نگهی رهزن صد جان باشد

هر زمان جلوه کنان بر سر میدان باشد

خسروانه چو پی گوی دواند گلگون

سر حد کوه کنش در خم چوگان باشد

حور از عکس رخش دست ز حسن خود شست

وای بر حال اسیری که از انسان باشد

این همه فتنه کز آن کاکل مشکین خیزد

ابله آن است که اندر خم ایمان باشد

از قد و لعل و رخ و چشم و خطش شرمنده

سرو و یاقوت و گل و سبزه و ریحان باشد

بسکه در مصر لطافت تو عزیزی امروز

کی کسی طالب بیع مه کنعان باشد

گفتی از غمزه من جان ندهی سنگدلی

آری اندر دلم آمد شد مژگان باشد

ماه بالد که چو رویت شود آخر ناچار

خوشه چین گردد از آن بر زده دامان باشد

خالدا گر دهدت دست گدایی درش

کافرم گر هوسم ملک سلیمان باشد

غزل شماره ۲۲

به اکسیر وحیل هر خاک راهی زر نخواهد شد

همه بد اصل سنگی در بها گوهر نخواهد شد

سلیمانی نزیبد هر که را خاتم بود

در کف و آن کو آینه می سازد اسکندر نخواهد شد

همه کس خویش را عاشق تواند کرد چون بلبل

ولی پروانه وش جویای ترک سر نخواهد شد

همه گلگون سواری خسرو پرویز نتواند گفت

همه زیبا رخی شیرین صفت دلبر نخواهد شد

به عالم هر که بینی خالد بیچاره است اما

چون ابراهیم کس زیبنده افسر نخواهد شد

غزل شماره ۲۳

جانا بیا که بی تو جهان جمله واله شد

بس دل ز داغ نرگس مستت گلاله شد

آماده است بزم به امید مقدمت

قد چنگ و اشک تار و دوچشمم پیاله شد

در در طفلیت تملک دلها وظیفه بود

بی حجت و کنون خط سبزت قباله شد

بودم امید بوسه ای از لب چشم تو

آن را به چاه غبغبت از وی حواله شد

غزل شماره ۲۴

سایه این خرگه نیلی کرا مامن بود

یا در این دنیا کجا آسایش یک تن بود

گردش گردون هزاران خاندان باد داد

نه همین بد مهری اش با تست یا با من بود

چشم عبرت برگشا و طاق کسری را ببین

پرده دارش عنکبوت و جغد نوبت زن بود

شهریارانی که بر اورنگ زرین خفته اند

نیک بنگر تا کجا شان منزل و مسکن بود

پا به خاک آهسته نه خالد که این خاک سیاه

از غبار خط مه رویان سیمین تن بود

غزل شماره ۲۵

جان به استقبال جانان می‌رود

تشنه سوی آب حیوان می‌رود

بلبل شیدا شد آزاد از قفس

سوی گلگشت گلستان می‌رود

زین عجایب‌تر چه باشد در جهان

مهر را شب‌پره مهمان می‌رود

تا ز کف دامان یارم شد برون

خونم از مژگان به دامان می‌رود

در فراقش صبر کردن چون توان؟

جسم اگر باز ایستد جان می‌رود

کرد خالد دامن از لعلت یمن

سوی سامان بدخشان می‌رود

غزل شماره ۲۶

مژده ای یعقوب دل کان یوسف کنعان رسید

محنت بی‌انتهای هجر را پایان رسید

باز گردد ای جان بر لب آمده کان نازنین

عیسی مریم صفت بهر علاج جان رسید

کوه غم بر باده ده ای دل که با باد صبا

بر مشمامم بوی خاک مقدم جانان رسید

تلخی دوران به یک سر محو شد از دل مرو

چون نسیمی بر مشامم زان گل خندان رسید

خالد ای مرغ گلستان وفا، بس کن فغان

کان بهار زندگانی خرم و خندان رسید

غزل شماره ۲۷

سوگند به خالی ز رخت گشته پدید

سوگند به خطی که به گردش بدمید

سوگند به آن قامت چون سرو چمن

کاندر هوسش عمر به پایان برسید

سوگند به آن فتنه که چشمش گویند

و آنگاه قسم به آن هلال شب عید

سوگند به آن لعل لب و مایه جان

هر کس که بدبدش لب حسرت بگزید

سوگند به آن طره پرتاب و شکن

سوگند به آن غره میمون و سعید

خالد ز غمت گشته چنان زار و نزار

این بیت نکو صادق حالش گردید

تصحیف برادر پدر همدم اوست

تا بر رخ تو برادر مادر دید

غزل شماره ۲۸

ای به امید وصالت تلخی هجران لذیذ

آب تیغت در گلو چون قطره حیوان لذیذ

لذت زیبایی خال رخت از دل نرفت

وه که هندو بچه مینو بود چندان لذیذ

گاه مژگانت رباید از کفم دل، گاه خط

در گلستان رخت هم خار و هم ریحان لذیذ

جان من از دوریت جانم به لب نزدیک شد

هوشمندان جان نپندارند بی جانان لذیذ

یاد خورشید رخت بر دل نماید آن چنان

بنده ای را پرتو خور در تک زندان لذیذ

خار خار غنچه پیکان مژگانت به جان

چون تبسم‌های گل بر بلبل خوشخوان لذیذ

خالدا بر روی زیبایش به فردوسم مخوان

آتش دوزخ مرا صدبار از آن بستان لذیذ

غزل شماره ۲۹

ندارد هیچ کس یاری چو یار من همایون فر

خجسته طلعت و فرخ رخ و ماه و سعید اختر

صنوبر قامتی،آهو شکاری، کبک رفتاری

سمن بوئی، قمر روئی، ملک خویی، پری پیکر

جبین مری، پری چهر، ستمکاری، دل آزاری

شهی سرکش، بتی سر خوش، نگار آتش، مه انور

به طلعت خور، به سیما مه، به مو سنبل، به خط سبزه

دهان غنچه، لبان پسته، زبان طوطی، سخن شکر

خجل از گردن و روی و لب و موی و قد اویند

صراحی و گل و صهبای ناب و عنبر و عرعر

برفت از سحر چشم و عشوه ناز و نگار وی

خرد از سر، روان از تن، شکیب از دل دلم از بر

ز مژگان سیاه و غمزه او قتل خالد را

مرتب کرده پیکان و خدنگ و ناوک و خنجر

غزل شماره ۳۰

روزم از هجران شب دیجور شد بار دگر

لاله سان شد دل، ز داغ لاله رخسار دگر

بر دل از بیداد چرخم بود چندان بار غم

داغ غربت بر سر هر بار شد بار دگر

چنگ شد قامت ز درد دوری و از خون دل

تا قدم پیوسته شد بر هر مژه تار دگر

چاک خواهم زد گریبان را چو گل زین غم که شد

نو گل گلزار جانم زیب دستار دگر

غمگسار خویشتن را بی جهت بگذاشتم

مثل هرگز کجا یابیم غمخوار دگر

بیوفائی با وفاداران نه طور عاقلی است

خاصه یاری نیست مانندش وفادار دگر

در خرامش گر ببیند یک نظر کبک دری

تا بود هرگز نخواهد رفت رفتار دگر

پیش مه رویان شوی خالد به رسوائی علم

دل مده زنهار هر ساعت به دلدار دگر

غزل شماره ۳۱

دل پراکنده شد از یاد دلارامی باز

لاله وش شد جگر، از داغ گل اندامی باز

داده ام جان به خیال لب شور انگیزی

دل ربوده ز کفم شیفته بادامی باز

شکرین خنده بتی برده به غارت دینم

کرده در رهگذر هر نگهی دامی باز

هر دم از بهر خدا، باد صبا از سر لطف

برسانش ز من دلشده پیغامی باز

دهد آیا دگرم دست ز مسعودی بخت؟

که برآید ز لب لعل توام کامی باز

وز پس محنت دوری بنشینیم بهم

کنم از درد جدایی گله هنگامی باز

خالد ار خون خوردم نرگس جادوش چه غم؟

لعل میگون ویم می کند اکرامی باز

غزل شماره ۳۲

بازم افتاد به دل داغ نگاری که مپرس

لاله زاری است پر از لاله عذاری که مپرس

گشته جان صید بت تازه شکاری که مگوی

شده دل بسته فتراک سواری که مپرس

تا غبار فتن انگیخته در دور قمر

از خطش ره به دل آورده غباری که مپرس

تا برون شد به سفر می کشد از قطره اشک

خون دل دم به دم از از دیده قطاری که مپرس

گو دگر میکده را در نگشاید خمار

که مرا هست از آن دیده خماری که مپرس

موسم تیر کنم گریه بحال بلبل

دارم از هجرت گل ناله زاری که مپرس

تا شد از خنده گل صحن گلستان خالی

سر فرو برده به دل چنگل خاری که مپرس

در نظم گهر اشک جدایی خالد

به هم آورده به امید نثاری که مپرس

غزل شماره ۳۳

مرد از هجر روی تو ای نازنین فریاد رس

خون شد دلم از خوی تو ای نازنین فریاد رس

هر سو رود از دیده خون، جولان کنان آید برون

سروقد دلجوی تو، ای نازنین فریاد رس

دل نافه تاتار شد، اشکم همه گلزار شد

هر گوشه ای از کوی تو، ای نازنین فریاد رس

کی بی رخت بویم سمن، بیزارم از مشک ختن

گر باد آرد بوی تو، ای نازنین فریاد رس

خالد اگر بی‌روی تو زیبای بر گل بنگرد

شرمنده باد از روی تو، ای نازنین فریاد رس

غزل شماره ۳۴

بنازم نازنینی را که شد از عکس رخسارش

عیان زینسان گلی صد دل کشد قلاب هر خارش

ز اوراقش دو صد یاقوت رمانی بود در کف

شده هر قطره شبنم بر جبین لولوی شهسوارش

دم از لعلش زدن محض پشیمانی است نادانی

همین کافی است باشد نسبتی با روی دلدارش

شده پیراهن فیروزه اش صد پاره و آری

همیشه بدر کامل با کتان اینست کردارش

چه نقش است اینکه نقاش ازل بنمود در گلشن

هزاران آفرین بر رشحه کلک گهربارش

ز استغنای خوبی با لب صد خنده می آید

به رنگ حور و بوی نافه آهوی تاتارش

نماید چون به بازار لطافت روی، می بینی

زلیخاوش به جان صد یوسف مصری خریدارش

درین موسم زمام اختیار آن کس به کف دارد

که نبود فرق پیش اهل دل با نقش دیوارش

نظر بازی نزیبد خالدا جز با دلارامی

بود پروانه‌وَش شمع و چو گل بلبل گرفتارش

غزل شماره ۳۵

ز شوقت شمع چون پروانه رقاص

نه تنها شمع، بل کاشانه رقاص

ز بی تابی عشقش منع دل چند؟

کز آتش چون نگردد دانه رقاص

اگر عشقت به کوه آرد شبیخون

جهر از جای چون دیوانه رقاص

تو در دل، دل به زلفت در کشاکش

چو جان از عشق خود جانانه رقاص

ز تمکین شیشه دل تیره گردد

مودب باش و شو طفلانه رقاص

ز سوز عشق خالد چون نرقصد؟

کزو چون خویش شد بیگانه رقاص

غزل شماره ۳۶

ای ز گلزار جهان شمشاد دلجویت غرض

در نگارستان هستی صورت رویت غرض

هست از والشمس خورشید رخت مقصود و بس

وز سواد طره ات والیل شد مویت غرض

سجده پیش آدم خاکی کجا کردی ملک

گر نبودی ران میان محراب ابرویت غرض

تیرهای غمزه ات را از دل دلدادگان

هر طرف بینم فتاده بر سر کویت غرض

نیست تاب اینکه بی پرده ز رویت دم زنم

خوبرویان را ستایم، روی نیکویت غرض

خنده گل، نشات مل، جعد سنبل بر زبان

شمیه خوش، چشم دلکش، تاب گیسویت غرض

خالد ار دم زد ز مشک، ای جان! نگویی این خطاست

چین زلفت مدعا و خال هندویت غرض

غزل شماره ۳۷

خدایا جز تو ما را نیست حافظ

گدا تا پادشا را کیست حافظ

به محنت خانه غربت شب و روز

غریب بی نوا را کیست حافظ

شب تاریک و بی ره در بیابان

من بی رهنما را کیست حافظ

ز موج قلزم زخار خونخوار

خدا را، ناخدا را کیست حافظ

ز دست اندازی شیطان سرکش

من بی دست و پا را کیست حافظ

نباشد رهنما گر لطف عامش

تو می‌گو خالدا خود کیست حافظ؟

غزل شماره ۳۸

عمر شد در کار ناهموار بر باد ای دریغ

هیچ روزی روی فردا ناورم یاد ای دریغ

می نهم هر دم بهایی بر هوا بیچاره من

قصر اعمالم بود بس سست بنیاد ای دریغ

کرده بر آمرزش حق تکیه، بی باک از گناه

هرگز از قهاری او نایدم یاد ای دریغ

آرزوی دولت ناپایدار این جهان

چند دولتهای جاویدم ز کف داد ای دریغ

در گنه چندان دلیر و در نکویی ناتوان

با چنین بد خوئیم مادر چرا زاد ای دریغ

راه باریک است و شب تاریک و همره دیو و دد

مانده زیر بار عصیان زار و ناشاد ای دریغ

نیکی ناکرده ثبت نامه روز جزا

خالد آلوده چون خواهد شد آزاد ای دریغ

غزل شماره ۳۹

ای که رویت را بود بر مهر تابان صد شرف

تیرباران خیال غمزه ات جان را هدف

نسبت ماه دو هفته با رخت از ابلهی است

نی همین نقصانش از رویت خسوف است و کلف

آب حیوان، مهر رخشان در رخت باشد عیان

مشک و عنبر، شهر و شکر، لعل و گوهر در صدف

دسته دسته بسته، رسته سبزه گرد سلسبیل

نقطه نقطه مشک تر بر صفحه مه بسته صف

روز و شب دست امیدم در خم زلفین توست

وه درین طول امل عمر عزیزم شد تلف

غبغبم در دست و لب بر لب نهادی روز وصل

زان تخیل گاه جانم بر لب است و گه به کف

خالدا امید شادی بگسل از دنیای دون

لشکر سلطان غم صف صف ستاده هر طرف

غزل شماره ۴۰

باز شد دل به درون نائره افروز فراق

چون دهم شرح غم و غصه جانسوز فراق

خوابم از دیده و صبر از دل و تاب از تن شد

وای من گر همه زینسان گذرد روز فراق

بسکه در آرزوی وصل توام غرق خیال

تیر مژگان شمرم ناوک دلدوز فراق

دورم افکند به صد مکر و حیل از در خویش

آه ازین مکتبی مساله آموز فراق

من نه آنم که از وصل تو کنم قطع امید

خرمنم گر همه بر باد دهد سوز فراق

خالد سوخته از هجر تو روزش تار است

شب یلداست برش غره نور روز فراق

غزل شماره ۴۱

الا ای جامه صبر از غمت چاک

ترحم، قددنت للموت مرضاک

تو رفتی، لشکر جان‌هات در پی

فیاطوبی لروح کان یلقاک

به فرقم پای استغنا نهادی

بلندم ساختی الله ابقاک

به سوگند و عهودت دل نبندم

فان الرب بالاخلاف رباک

به فردوسم مخوان زاهد که بی او

لدی اهل النهی ماطاب طوباک

ز خاک ار لاله سان فردا برآیم

ترانی هکذا حیران سیماک

به مژگان می درد خالد پس از مرگ

تجاه اللحد حتی نال مثواک

غزل شماره ۴۲

ای مه و خورشید از رخشنده رخسارت خجل

لعل و یاقوت از لب لعل گهر بارت خجل

آهوی چینی، گل فردوس، طاووس چمن

مانده اند از غمزه و رخسار و رفتارت خجل

محتسب بیهوده زنجیر جنون دارد به کف

زآنکه عالم شد به دام زلف طرارت خجل

گفتمش خواهم کنم مه را به رویت نسبتی

گفت رو رو بوالهوس، باشی ز گفتارت خجل

گو بیا بنگر چون بنفشه گرد گل

تا شوی ای باغبان از حسن گلزارت خجل

از سر کویت جدا افتاده دارم زندگی

زین گنه هستم به دیدارت ز دیدارت خجل

خالد از درد و غمش افغان و زاری تا به کی؟

ناله کم کن، شد جهان از ناله زارت خجل

غزل شماره ۴۳

به چوگان قضا بادا شکسته دست چوگانم

که برهم زد هلال ابروی خورشید تابانم

مرا سودای چوگان بازی اندر سر کجا بودی؟

اگر قلاب مهرش چنگ واکردی ز دامانم

به وجه خونبها بر کف گرفته نقد جان و دل

به امید قبولش از دو دیده گوهر افشانم

غرامت چون توانم داد زخم ابروی او را

که دخل هر دو عالم را به موئی زان چو نستانم

چکد بر برگ نسرینش دمادم لاله زان هر دم

چو غنچه دل پر از خون، همچک گل پاره گریبانم

شفق شد خالد از خون مشرق پیشانی دلبر

قیامت خاست، تا کی زنده‌ای؟ زین نکته حیرانم

غزل شماره ۴۴

ز سودای خود ار خطی به کلک شوق بنشانم

دو صد مجنون کند مشق جنون اندر دبستانم

بگیرد شب پره خورشید را چون آشبان در بر

اگر یک شمه از دل تیرگی غم بر افشانم

گرفتارم به دام دیلمی خوی ستمکاری

رباید دین و دل از مردم و گوید مسلمانم

ندانم در چه کارم چیستم؟ کز حسن بیدادش

گهی چون گل به خنده، گاه چون بلبل در افغانم

اگر هر سو خیال فیلسوفی را کنم پیکی

نشانی از دل گمگشته خود از کجا دانم؟

به محراب هلال ابرویش رو کن دمی خالد

کند شاید ز تیر غمزه خونریز قربانم

غزل شماره ۴۵

از بس که ز صهبای هوس بیخود و مستم

بیرون شده سر رشته ادراک ز دستم

در معرکه نفس بسی پای فشردم

بفریفت مرا عاقبت و داد شکستم

هر لحظه پرستید و تبسم بنماید

خواهد که کند رو سیه از عهد الستم

با فضل تو ای مفضل جان بخش خطا پوش

پیوستم و از غیر تو امید گسستم

اضعاف گنه می کنم از توبه خجالت

خالد ز پس بیخودیم توبه شکستم

غزل شماره ۴۶

عاشق و مست و خراب کیستم؟

بیخود از جام شراب کیستم؟

در مذاق آب حیاتم تلخ شد

تشنه لعل مذاب کیستم؟

نیم بسمل غرقه اندر خون و خاک

صید چشم نیم خواب کیستم؟

در به در مانند قیس عامری

واله شوق جناب کیستم؟

رخت بر بست از دلم صبر و قرار

اینچنین در اضطراب کیستم

ز آتش دل سوختم سر تا به پای

ای دریغا من کباب کیستم؟

خالد اندر رقص و حالت ذره سان

در هوای آفتاب کیستم؟

غزل شماره ۴۷

چه دولت بود یارب دوش من در خواب می‌دیدم

که نخل مدعا را پر بر و شاداب می‌دیدم

سکندر بهر آب زندگی ظلمت برید و من

به تاریکی شب سرچشمه آن آب می‌دیدم

نگه مل، چهره گل، خط سنبل و قد سرو و لب شکر

مژه نشتروَش و کاکل چو مشک ناب می‌دیدم

قیامت می‌نمود از قامت و می‌گفت قدقامت

به روی خویشتن حیران شده محراب می‌دیدم

شب یلدا به روی روز رستاخیز شد پیدا

ندانم یا دو زلفت پر ز پیچ و تاب می‌دیدم

زین تشبیه‌های نامناسب صد معاذالله

که بالله در جهان مانند او نایاب می‌دیدم

به خاک پاش می‌غلتیدم و شُکرانه می‌کردم

تو گویی خویش را بر بستر سنجاب می‌دیدم

ز شوق شمع رویش جمله اعضایم به رقص آمد

ز هر مویش به بند جان دو صد قلاب می‌دیدم

ندیدم زان شب فرخنده صبحی پرتوافکن‌تر

اگرچه کلبه را بی‌شمع و بی‌مهتاب می‌دیدم

تنم یکباره شد چشم از برای دیدن رویش

به هر عضوی جمال آن گل سیراب می‌دیدم

اشارت بر بشارت بود خالد خواب دوشینم

که من بیمارم و گلشکر و عناب می‌دیدم

غزل شماره ۴۸

جانا خدا گواست ز دوریت ققنسم

وقت است کآتشت برد از جای چون خسم

بی یاد رویت ار بزنم یک نفس، خدا

بندد چو مهره ششدر دور مسدسم

پرسش نکردیم توبه غفلت، گمان مبر

شرمنده تلطف آن روح اقدسم

من بی وفا و غافل و سرکشم نیم، ولی

حیران کار گنبد وچرخ مقرنسم

در روی دهر نیست زبان آوری چو من

تحریر مدعای ترا گنگ واخرسم

هر سو که بنگرم پی تسهیل مشکلی

عالم مساعد است و به کار تو بی کسم

غزل شماره ۴۹

چون کنی از لعل لب میل شکر ریختن

هر طرف ارزان شود جان به لب آویختن

خنده زنان هر زمان می نگری بر فلک

عقد ثریا شود مایل بگسیختن

مه همه تن رو شده چون نگرد بر رخت

نیست ورا چاره ای غیر زبگریختن

از مژه ات ای صنم گشته مشبک تنم

نادره پرویز نیست بهر شکر بیختن

دیده مستت فکند شور به دور قمر

بر سر کویت ز بس خون جگر ریختن

پاسخ تلخت به لب وه که چه شیرین بود

لذت شکر گرفت زهر ز آمیختن

شکوه مکن خالد از نرگس فتان او

عادت مستان بود فتنه برانگیختن

غزل شماره ۵۰

نشتر فولاد یا مژگان دلدار است این

نشات می یا نگاه چشم بیمار است این

ژاله بر گل یا خوی خجلت ز شرم روی دوست

یا عرق بر جبهه شوخ ستمکار است این

کلک مانی ریخت بر برگ سمن مشک ختن

یا خط نو سرزده از روی دلدار است این

شمس خاور بر سر سروسهی بگرفت جای

یا بلا یا خود همین بالا و رخسار است این

هست این یاقوت کان، یاقوت جان بیدلان

آب حیوان یا لب لعل شکر بار است این

قطره آب بقا یا رشحه چاه زنخ

سیب بستان ارم یا غبغب یار است این

کیست این کز نغمه جانکاه او دل می رود

خالد دلسوخته یا بلبل زار است این

غزل شماره ۵۱

خسروی دارم که کرده درگه مهمیز او

لشگر جانها لگد کوب سم شبدیز او

چون نهد بر هم لب نازک، توان دیدن چو در

عقد دندانها عیان از لعل قند آمیز او

گر کشد بر برگ گل مانی ز مشک تر رقم

کی کشد تصویر روی و خط عنبر بیز او

در پس آئینه بتوان دید رویش را ز بس

رخنه ها افتد در او از غمزه خونریز او

آنچه خار قاقمش با برگ نسرین می کند

دل نخواهد دید هرگز از خدنگ تیز او

گر زدی خالد به شیرین عکس روی خسروم

تنگ شکر می‌شدی بی شک دل پرویز او

غزل شماره ۵۲

ای از گل رخسارت خون خورده گل مینو

با قد تو تا یک مو فرقی نبود یک مو

این شمع شب تار است یا پرتو رخسار است؟

این نافه تاتار است یا رایحه گیسو

برجیس مبدل شد با مهر جهان‌آرا

یا حور رخ جانان مقرون به خم ابرو

از غمزه خونریزت دل ریش بود، جان هم

چون نرگس فتانت کی دیده کسی جادو؟

یاقوت بود لعلت مرجان مرا یاقوت؟

در دایره ناسوت، نبود چو لبت دلجو

در بردن دل هاروت کی می‌شمرد ماروت؟

گیرد به نگه چشمت بر آهو دوصد آهو

گویند مگو با کس چندین سخن عشقش

کی گنج نهان گردد در دستگه هندو؟

گرچه سخن خالد خالی ز بلاغت نیست

لیکن نبود او را ذوق سخن خواجو

غزل شماره ۵۳

ای گشته چو مجنونم در عشق تو افسانه

از بهر خدا رحمی با این دل دیوانه

پروانه صفت مائیم بر گرد رخت دایر

وز سوز و گداز ما هیچت غم و پروانه

آخر نگهی میکن بر حال من بیدل

چون گشت ز سودایت جان از همه بیگانه

تا دانه خالت را در رشته جان دیدم

ما را نبود کاری با سبحه صد دانه

وز عشق تو زآنسانم، رسوای جهان جانم

خوانند به دستانم در مسجد و میخانه

تسبیح ز کف دادم، زنار نبندم نیز

جز رشته گیسویت گر رندم و مردانه

گر باده به کف آری خالد تو نه هشیاری

تا پیش نظر داری آن نرگس مستانه

غزل شماره ۵۴

ای زلف تو ماه را نقابی

والیل ز موی تست تابی

با مهر رخت زمین چه حاجت؟

دارد به مهی و آفتابی

از شرم بلندی تو کیوان

شد در پس پنج و شش حجابی

شیطان منشان دشمنت را

شمشیر تو اشهب الشهابی

بر سیخ سنانت درگه کین

باشد دل دشمنان کبابی

با معرفت تو لوح محفوظ

یک حرف نباشد از کتابی

دریای محیط و چرخ اطلس

از قلزم همتت حبابی

خالد چه زنی دم از صفاتش؟

حدی چو ندارد و حسابی

غزل شماره ۵۵

عزیز اگر ز روی غمگساری

خیال دوستان در خاطر آری

ز هجران آب بحرین دو دیده

ابد بر بنده روم است جاری

به گاه گریه ام صد خنده آید

به اشک و آه ابر نوبهاری

میازار ار نمردم از فراقت

لعمر الله ما فیه اختیاری

دل از داغت چنان سوزد، نسوزد

به بزم خسروان عود قماری

من از مردن نترسم، لیک ترسم

گهی برتربتم تشریف ناری

ز هجر دوست چندین شکوه خالد

بعید است از طریق جان‌سپاری

غزل شماره ۵۶

هر دم به گوشم آید از سوز دل صدایی

گویا ز دردمندان خالی نمانده جایی

بر حال خویش گریم از جور زلف شوخی

بینم به دست صیاد هر مرغ بسته پایی

گلزار حسن جانان هرگز خزان نبیند

آری که می نباشد فردوس را فنایی

بر دیده آنچه آید در انتظار رویت

چشم جهان ندیده زین گونه ماجرایی

خالد ز در اشکش دامن پر است دائم

سازد مگر نثارش در پای مه لقائی

قصاید

در وصف حضرت رضا (علیه السلام) هنگام زیارت : این بارگاه کیست که از عرش برتر است

هنگام دیدن کوه‌های مدینه منوره : عجایب نشاه ای زین دامن کهسار می‌آید

در مدح یکی از امیران : خواهم از نظم ده لیل و نهار

در وصف باغ باقله عبدالان : گوش باید کرد ازین سرگشته اندوهگین

در مدح شاه عبدالله : دهید از من خبر آن شاه خوبان را به پنهانی

در وصف حضرت رضا (علیه السلام) هنگام زیارت

این بارگاه کیست که از عرش برتر است

وز نور گنبدش همه عالم منور است

وز شرم شمسهای زرش کعبتین شمس

در تخته نرد چرخ چهارم به ششدر است

وز انعکاس صورت گل آتشین او

بر سنگ جای لغزش پاس سمندر است

نعمان خجل ز طرح اساس خورنق است

کسری شکسته دل پی طاق مکسر است

بهر نگاهبانی کفش مسافران

بر درگهش هزار چو خاقان و قیصر و است

این بارگاه قافله سالار اولیاست

این خوابگاه نور دو چشم پیمبر است

این جای حضرتی است که از شرق تا به غرب

از قاف تا به قاف جهان سایه گستر است

این روضه رضاست که فرزند کاظم است

سیراب نوگلی ز گلستان جعفر است

سرو سهی ز گلشن سلطان انبیاست

نوباوه حدیقه زهرا و حیدر است

مرغ خرد به کاخ کمانش نمی پرد

بر کعبه کسی مجال عبور کبوتر است

تا همچو جان زمین تن پاکش به بر گرفت

او را هزار فخر برین چرخ اخضر است

بر اهل باطن آنچه ز اسرار ظاهر است

در گوشه ضمیر مصفاش مضمر است

خورشید کسب نور کند از جمال او

آری جزا موافق احسان مقرر است

آن کس به بندگیش شد آزاد از دو کون

ننگش ز تاج سلطنت هفت کشور است

برگرد حاجیا بسوی مشهدش روان

کآنجا توقفی نه چو صد حج اکبر است

بی طی ظلمت آب خضر نوش بر درش

کاین دولتی است رشک روان سکندر است

بتوان شنید بوی محمد ز تربتش

مشتق بلی دلیل به معنای مصدر است

از موج فتنه خرد شدی کشتی زمین

گرنه ورا ز سلسله آل لنگر است

زوار بر حریم وی آهسته پا نهید

کز خیل قدسیان همه فرشش ز شهپر است

غلمان خلد کاکل خود دست بسته اند

پیوسته کارشان همه جاروب این در است

شاها ستایش تو به عقل و زمان من

کی می توان که فضل تو از عقل برتر است

اصاف چون تو پادشهی از من گدا

صیقل زدن به آینه مهر انور است

جانا به شاه مسند لولاک کز شرف

بر تارک شهان اولوالعزم افسر است

آنگه به حق آنکه بر اوراق روزگار

بابی ز دفتر هنرش باب خیبر است

دیگر به نور عصمت آن کس که نام او

قفل زبان و حیرت مرد هنرور است

آنگه به سوز سینه آن زهر خورده ای

کز ماتمش هنوز دو چشم جهان تر است

دیگر به خون ناحق سلطان کربلا

کز وی کنار چرخ به خونابه احمر است

وانگه به حق آنکه ز بحر مناقبش

انشای بوفراس ز یک قطره کمتر است

دیگر به روح اقدس باقر که قلب او

سر مخزن جواهر اسرار را در است

وانگه به نور باطن جعفر که سینه اش

بحر لبالب از در عرفان داور است

دیگر به حق موسی کاظم که بعد از او

بر زمره اعاظم اشراف سرور است

وانگه به قرص طلعت تو کز اشعه اش

شرمنده ماه چهارده و شمس خاور است

دیگر به نیکی تقی و پاکی نقی

آنگه به عسگری که همه جسم جوهر است

وانگه به عدل پادشهی کز سیاستش

با بره شیر شرزه بسی به ز مادر است

بر خالد آر رحم کم پیوسته همچو بید

لرزان ز بیم زمزمه روز محشر است

تو پادشاه دادگری، این گدای زار

مغلوب دیو سرکش نفس ستمگر است

از لطف چون تو شاه، ستمدیده بنده ای

از جور اگر خلاص شود، وه، چه در خور است

نا اهلم و سزای نوازش نیم، ولی

نا اهل و اهل پیش کریمان برابر است

پیکی فرست بهر من بینوا به هند

سوی کسی که خاک درش مشک اذفر است

سالار کاروان طریق هدایت است

آگاه سر بندگی حی اکبر است

آسوده رهروی است به سر منزل بقا

پنهان به مکمن حرم قدس رهبر است

دیو مرید در نظر هر مرید او

مانند پشه در گذر باد صر صر است

وز نام نامیش بود این نکته آشکار

کز جان و دل زخیل غلامان این در است

دارم ز چشم پر فن او چشم رحمتی

ما مفلسیم و دیده او کیمیاگر است

نه نه که من شکسته ام و دارم این امید

زر سازدم که با نگهش مس همه زر است

هنگام دیدن کوه‌های مدینه منوره

عجایب نشاه ای زین دامن کهسار می‌آید

تو گویی با نسیم صبح بوی یار می‌آید

ز خاکش یافت تسکین زخم‌های سینه ریشم

تعالی الله چسان از مشک این کردار می‌آید

نشانی از هلال عید وصل دوست می‌بخشد

هر آن نقشی ز سم توسن رهوار می‌آید

ندانم از کجا می‌آید اما این قدر دانم

دمادم نفحه‌هایی طلبه عطار می‌آید

علامت‌های روز و شب به کلی از میان برخاست

ز بس نگسسته از هم پرتو انوار می‌آید

اگر نه جای آن سر حلقه مشکین غزالان است

چرا زین خاک بوی نافه تاتار می‌آید

بلی این جلوه‌گاه دلربای عالم‌آشوبی است

که تصویر نظیرش بر خرد دشوار می‌آید

بر هر ساحت دمی کان مایه جان جلوه‌گر گردد

ز خاکش تا به محشر نکهت گلزار می‌آید

نشانی از کف پایش به هر منزل که شد پیدا

از آن جا سرمه چشم اولوالابصار می‌آید

همه آزاده‌سروان بنده بالای او گردند

خرامان چون به عزم جلوه در رفتار می‌آید

ته این خاک چندان از شهیدان غمش پر شد

به رنگ لاله‌ها بیرون دل‌افگار می‌آید

نگین خاتم جم شد مرا هر دانه سرخی

ز شوق لعل او کز دیده خونبار می‌آید

دلا هشیار باش از پرتو حسن ازل کآنجا

تجلی‌ها دمادم بر دل هشیار می‌آید

به بیداریم دادند آنچه در خوابش نمی‌دیدم

سعادت بین مرا کز دولت بیدار می‌آید

سخن سر بسته تا کی با نسیم صبحدم خالد

شمیم خاک کوی احمد مختار می‌آید

امین لی مع الله محرم اسرار ما اوحی

زهی وصفش که گویی برتر از پندار می‌آید

شه تخت لعمرک شهسوار عرصه لولاک

مجلدها ثنایش ز ایزد دادار می‌آید

ز یُمن پای‌بوسش فرش را بر عرش تفضیل است

سعود نحس را انکار در این کار می‌آید

ز ایوان جلالش بر صفوف زائران قدس

صدای دور شو دور از در و دیوار می‌آید

زهی ایوان که کمتر بندگان آستان او

ز شاهنشاهی روی زمینش عار می‌آید

ز زیرین پایه‌اش شهباز فکرت تا فراز عرش

به مقصد نارسیده خونش از منقار می‌آید

جنون دوره دارد چرخ از سودای پابوسش

ازین معنی چنین در گردش دوار می‌آید

اگر ز اهل عنادم در رهش خاری خلد بر دل

کجا گلچین ز خار گلشنش آزار می‌آید

مرا تا تاری از گیسوی طرارش به چنگ افتد

کجا هرگز سخن از نافه تاتار می‌آید

زهی شاهی که ناید غیر اندر رشته وصفش

ز گنج عرش اعظم هر دری شهوار می‌آید

برد یکتاییش سررشته تشبیه را از کف

به نعتش چون کمال حسن در اشعار می‌آید

ثنایش از خرد در تنگنای امتناع افتاد

معاذ الله چسان از عقل این مقدار می‌آید

بود از آفرینش، آفرینش بادپیمایی

همین جان‌آفرین از عهده این کار می‌آید

جهان را می‌توان در دانه خشخاش جا کردن

ولی مدحش کجا در حیز گفتار می‌آید

کسی کاو هردو عالم زو به سلک انتظام آمد

چه سود ار گویمش بر سروران سردار می‌آید

از اسرار درونش جبرئیل آگه نخواهد شد

ز بهر شق صدرش گر دمی صد بار می‌آید

درین موسم بیابان طی مکن بیهوده ای حاجی

که بیت‌الله به طوف روضه دلدار می‌آید

به نام ایزد کریمی کز وجود فائض‌الجودش

در از دریا، گهر از خاره، گل از خار می‌آید

نیابی غنچه‌ای لب از تبسم باز ناکرده

اگر از حسن خلقش بحث در گلزار می‌آید

به حسن التفاتش می‌توان رستن در آن روزی

که از گردن‌فرازان ناله‌های زار می‌آید

گهی مه نیمه می‌گردد از اعجار سرانگشتش

گهی بر تشنگان از پنج او انهار می‌آید

سخن با مشک چین از چین گیسویش خطا باشد

که این هر خسته را مرهم وزان آزار می‌آید

نه تنها آهوی وحشی به تصدیقش زبان بگشاد

ز سنگ خاره بر اعجاز او اقرار می‌آید

به اندک مدتی رفت و بیامد باز راهی را

که بر پیک خرد پیمودنش دشوار می‌آید

ملائک تا به سدره صف کشیده بر سر راهش

بشارت گوی کاینک سید مختار می‌آید

اگر بر مشتری خورشید رویش جلوه‌گر گردد

مه کنعان به نقد جان سوی بازار می‌آید

ز هجرش چوب می‌نالید زار و تو نمی‌میری

اگر مردی، ترا زین زندگانی عار می‌آید

گهی داده است نسبت قد و رخسارش به سرو و گل

خرد شرمنده این فکر ناهموار می‌آید

اگر از مهر گویی پرتوی از نور او باشد

وگر گل قطره‌ای خوی زان گل رخسار می‌آید

بود یک جذبه از عشق وی و یک پرتو از رویش

نیاز از بیدلان و ناز از دلدار می‌آید

ازو خیزد تجلی از درخت وادی ایمن

وزو بر طور موسی طالب دیدار می‌آید

ازو هل من مزید از بایزید تشنه لب برخواست

وزو بانگ اناالحق بر فراز دار می‌آید

بود حرف مفید و مختصر در بحث نیرویش

برون از آستینش پنجه قهار می‌آید

ز جودش ابر اگر بر خویش گرید جای آن دارد

کفش را صد هزاران خنده بر ابحار می‌آید

اگر برچکد یک قطره از دریای احسانش

به خشکی هر طرف صد قلزم ز خار می‌آید

درین معنی حکیم کوردل اندر غلط افتاد

وساطت زوست گفت از گنبد دوار می‌آید

ز سر سینه پاک وی از نص الم نشرح

همین دانی و بس کان مخزن اسرار می‌آید

گدازد انبیا را زهره اندر موقف محشر

اگر نه جلوه‌گر در عرصه اظهار می‌آید

کند ناموس اکبر فخرها از غاشیه داریش

بلی زین نکته بر خیل ملک سالار می‌آید

سخن در وصف او زین پایه بس بالاتر است اما

اگر برتر روم نا اهل را انکار می‌آید

به بزم قدسیان چون نکته از فضل بشر رانند

نخستین از مهاجر وآنگه از انصار می‌آید

جوانمردان گردون‌جاه دشمن‌سوز شیرافکن

که اوصاف پیمبر در همه تکرار می‌آید

ز جود خویش گو شرمنده شو ای حاتم طایی

کز آن گردن فرازان بحث از ایثار می‌آید

نه چون آن مهتر آزادگان، سرمایه ایمان

که در هر منقبت سر دفتر ابرار می‌آید

صدیق سرور و صدیق اکبر آنکه در شانش

به قرآن ثانی اثنین اذهما فی الغار می‌آید

ملائک ژنده‌پوش از خرقه پشمینه اویند

نوید ارتضایش ز ایزد دادار می‌آید

به کام مار پا بگذاشت تا زو دوست نازارد

تو این یاری نپنداری که از هر یار می‌آید

مگر کشورستان تاج‌بخش خرقه پشمینی

که با عزمش مقارن سطوت قهار می‌آید

گریزد از شکوهش دیو دون چون پشه صرصر

بجز وی کی چنین کردار از دیار می‌آید

ز علم و حلم و عدل و فضل و عرفان و کمالاتش

خرد سرگشته‌تر از گردش پرگار می‌آید

فرانگرفته در هردو سرا هردو سر از پایش

چنین باشد کسی کز بخت برخوردار می‌آید

بیا و داستان پور دستان را قلم درکش

که بحث از گیر و دار حیدر کرار می‌آید

در مدح یکی از امیران

خواهم از نظم ده لیل و نهار

مدد مدحت شه گرچه نیاید به شمار

آنکه در رزم دلش خنده کند بر فولاد

وانکه در بزم کفش طعنه زند بر ابحار

آنکه در منقبتش ایزد بی چون گویاست

شاهد حال بود آیه قلنا یانار

به سخایش که دهد نسبت جود حاتم؟

تا کنم رد به برهان و دلیلش صد بار

همت عالی او داغ دل چرخ برین

بخشش بی حد او رشک ده ابر بهار

دارد از موهبتش بهره همه روی زمین

عرب و کرد و عجم، تاجک و ترک و تاتار

زیر زین چو بکشد رخش و هنر بنماید

به زبر دستی او رستم دستان اقرار

ور کند درگه کین روی سنان در دشمن

خصم را از غضبش کیک فتد در شلوار

ور برد حمله کهسار چو شیر شرزه

کوه را کی بود از هیبت او استقرار؟

اهل چین را که کند فرق ز شب رنگ اگر

نظر قهر گمارد سوی آن مرز و دیار

نیست آئینه خورشید به صیقل محتاج

بهتر این شد به دعا ختم شود این اشعار

کردگارا به شهنشاه سریر لولاک

هم به سکان شبستان سپهر دوار

به صفوف ملک و زمره اصحاب رسول

به مصابیح ظلم، شرذمه هشت و چهار

به تولای مجرد شدگان از عالم

به تمنای کریمان ز جنت بیزار

باد آن داور دین با همه اولاد کرام

ایمن از قاطبه صدمت چرخ دوار

به ابد خرم و فرمان ده و اورنگ نشین

دشمنش بد دل و محروم و ستمدیده و زار

افسر مجد به سر، شاهد بختش در بر

تا بود پرچم شب شاهد عذرای نهار

در سخن پروریم عیب جز این نیست که نیست

جام در جام و بخارا و سمرقند قمار

خالد این شکر شیرین ز سخن می ریزی

خسروت گر بنوازد به کرم، دور مدار

در وصف باغ باقله عبدالان

گوش باید کرد ازین سرگشته اندوهگین

شمه ای از صنعت خلاق گیتی آفرین

چند تن روزی ز همزادان ز جام عیش مست

بهر گشت گلستان گشتیم با هم همقرین

ده به ده، صحرا به صحرا، تا به گلزار ارم

یعنی باغ عبدلان آن معدن ارباب دین

ناگهان هاتف ز هر سو بانگ زد کای بیدلان

هذه جنات عدن فادخلوها خالدین

چون فرو بردیم سر بهر تماشای چمن

از دل ما محو شد سودای فردوس برین

سرو و شمشاد و صنوبر، بید مشک و نارون

ایستاده صف به صف چون دلبران نازنین

عر عر از سودای گل دیوانه خواهدشد مگر

زان به پا قید جنونش گشته زلف یاسمین

گوئیا با قد جانان لاف رعنایی زده

بید مجنون، زان کند روی خجالت بر زمین

طوطی و دراج و ساری، تیهو و کبک دری

داده بر باد از نوا اندوه عشاق حزین

چهچه بلبل، صدای قمری و بانگ تذرو

کرده جا الحانش در گوش سپهر هشتمین

گویی از چاه زنخدان عزیزان آب خورد

می چکد از آبیش آب نزاکت اینچنین

خوج و زرد آلود، انار و پسته، انجیر و عنب

هر یکی گوید که ای طالب بیا از من بچین

از لطافت در میان سیب و امرود است جنگ

مشت از آن مالند بر فرق دگر از روی کین

می توان مدهوش بود از بوی خاکش تا ابد

بسکه می ریزد ز شاخ تاک خشکش بر زمین

از پی طفلان بستان یعنی گنجشکان او

شیره می بارد بجای شیر از پستان تین

چند انواع ریاحین برکنار جویبار

سوسن و لاله، بنفشه، نرگس دیده نمین

گل شقایق، زلف عروس، تاج خروس و پیل گوش

هر یکی گوید منم بهتر، بسوی من ببین

از نوای نغمه سنجان گوش گردون گشته کر

از تواضع زهره هر دم بر زمین ساید جبین

می خورد هر دم سمندر غوطه ها در جوی آب

گوئیا آتش شده است از سایه گل آتشین

از نزاکت می برد آب زلالش بر کمر

بیدلان را صبر و آرام و شکیب و عقل و دین

چون فروریزد ز کوه باقله با صد طرب

گردد از عکس هوا هر قطره اش دری ثمین

یارب این آبست ازین کوه بلند آید به زیر

یا فلک از رشک ریزد اشک حسرت بر زمین

از صدای دلبرای صافیش گردد خجل

ناله بربط، بیاض گردن خوبان چین

وز نسیم جانفزاش اندک اندک بر کمر

می شود سنبل پریشان همچو زلف حور عین

کردگارا، شهسوار عرصه روز جزا

آورم پیشت شفیع و حضرت روح الامین

خالد از فرط گنه شرمنده درگاه تست

فاعف عنه کل ذنب، انت خیر الراحمین

در مدح شاه عبدالله

دهید از من خبر آن شاه خوبان را به پنهانی

که عالم زنده شد بار دگر از ابر نیسانی

صف نظارگان در انتظارش چشم در راهند

پری رویان همه جمع اند و مطرب در غزلخوانی

خرامان و چمان با صد هزاران عشوه و دستان

کند تشریف را یک دم به صحن گلشن ارزانی

گدازد از کف پا لاله را مرهم داغ دل

نهد داغ غلامی لاله رویان را به پیشانی

برد تاب از لطافت تازه گلهای بهاری را

دهد آب از خجالت نونهالان گلستانی

غلام قد خود سازد همه آزاده سروان را

دهد شمشاد را از لاف رعنایی پشیمانی

کند آکنده از رشک رخش گل را به خون دل

کند شرمنده طاووس چمن را از خرامانی

شود روشن به دیدار شریفش دیده نرگس

رهد از پای بوسش سنبل تر از پریشانی

به وجه داوری و عزم گشت گلستان امروز

کند گلزار را غیرت فزای باغ رضوانی

که هست اندر نزاکت سخت بنیادش بسی محکم

ز نوزادان بستانی و خوبان شبستانی

ز یکسو دلبران هر هفت کرده برقع افکنده

همه هستند رشک خامه صورتگر مانی

ز دیگر سو بدانسان شد گلستان خرم و خندان

نباشد حاصل تحریر وصفش غیر حیوانی

به کلک صنعت آرا منشی قدرت بدایعها

نوشته بر حواشی چمن از خط ریحانی

بنفشه میزند با خال جانان لاف همرنگی

گل شبنم زده با روی دلداران خوی افشانی

کند راز دهن را غنچه فاش آهسته آهسته

به دیده میگند نرگس اشارتهای پنهانی

ریاحین از خط و سنبل ز زلف دلبران گوید

زند سروسهی با قد خوبان لاف همشانی

به روی برگ گل هر قطره ژاله می چکد گویی

که بر لعل یمانی رسته مروارید عمانی

ز فرش سبزه گلشن بر زمرد می زند طعنه

بخندد در شکفتن لاله بر یاقوت رمانی

دم از اعجاز عیسی می زند باد سحرگاهی

نشان می بخشد از احیای موتی ابر نیسانی

ز جوش گریه ابر بهاران گل همی خندد

چو معشوقان بی باک از خروش عاشق فانی

هزاران را به بوی گل، دگر ره دیده شد روشن

بسان چشم یعقوب از شمیم ماه کنعانی

سمندرها شدند از سایه گل آتشین آبی

وحوش بر ز لطف گلستان گشتند بستانی

گلستان سبز و طوطی سبز و خنیا سبز در سبز است

نکیسا را کجا زیبد در این محفل خوش الحانی

هزاران گل شکفتند از نسیم صبح در یک دم

چو دلهای مریدان از نگاه قطب ربانی

چراغ آفرینش، مهر برج دانش و بینش

کلید گنج حکمت، مخزن اسرار سبحانی

مهین رهنمایان، شمع جمع اولیای دین

دلیل پیشوایان، قبله اعیان روحانی

عبیدالله، شاه دهلوی کز التفات او

دهد سنگ سیه خاصیت لعل بدخشانی

امام اولیا، سیاح بیدای خدا بینی

ندیم کبریا، سباح دریای خدا دانی

یمن شد گوئیا هندوستان از یمن انفاسش

دمادم می دمد زو نفحه انفاس رحمانی

اگر چه مشلعستانش بود شهر جهان آباد

ولی از مشعلش از قاف تا قاف است نورانی

ز اقصای ختا تا غایت مغرب زمین امروز

نباشد هیچکس مانند او از نوع انسانی

ز خورشید کمالش نیست جز خفاش بی بهره

بجز احول نبیند کس در این عالم ورا ثانی

پس از مظهر بجز وی در ضمیر کس نشد مضمر

کمالاتی که ظاهر گشت بر قیوم ربانی

نزیبد مهر را با فیض او لاف جهانگیری

نباشد چرخ را با قدر او امکان همشانی

نباشد باد را در حضرتش تاب سبکروحی

نباشد کوه را با همتش حد گرانجانی

سبق گویان سابق گر در این ایام می بودند

به محفل می نشستندش به جان بهر سبق خوانی

سفر اندر وطن کار مقیمان درش باشد

برایشان نگذرد بی خلوت اندر انجمن آنی

به جنب نسبت غرای آن قوم سعادتمند

ندارد هوش دردم با نظر اندر قدم شانی

بزرگانی که صد دفتر معارف گفته اند از بر

به نزدیکش همه هستند اطفال دبستانی

بسی چون قطب بسطامی و منصور است در کویش

انا الحق بر زبان هرگز نمی رانند و سبحانی

ز اقطاب جهان دعوی همشانیش می زیبد

سها را گر سزد با مهر تابان لاف رخشانی

چنان ارواح زاری شد ز روحانیتش دهلی

نمی گردد به گرد قلعه او فکر انسانی

اگرچه کافرستان است باشد از وجود او

بهشت و این سخن نبود خلاف نص قرآنی

بسی پژمردگیها بود گلزار هدایت را

دگر ره زابر فیضتش یافت سرسبزی وریانی

اگر معمار لطفش قصر ایمان را در این آخر

اساس از نو نبستی، روی بنهادی به ویرانی

مرا نادیده باشد با سر کویش سر و کاری

پس از دیدن عراقی را نبد پا پیر ملتانی

بسی توبیخ کردند اهل توران و خراسانم

به دارالکفر رفتن چون پسندی گر مسلمانی

به دهلی ظلمت کفر است گفتند و به دل گفتم

به ظلمت رو اگر در جستجوی آب حیوانی

نشد با طول صحبت ز اولیای یثرب و بطحا

میسر آنچه از وی شد مرا نادبده ارزانی

به جان شوبنده اش ای آنکه می خواهی شدن آزاد

ز تسویلات نفسانی و تلبیسات شیطانی

در انگشت ار بکردی صخره روزی خاتم عهدش

به موری کی خریدی حاصل ملک سلیمانی

به بدبختی خود شاید که خون گرید سیه بختی

در آن کوی است و دارد میل سوی عالم فانی

لئیمی گفت من در هندم و نشناسمش، گفتم

مگر نقل ابوجهل و محمد را نمی دانی

ز بنده خاکروبان درش را باد صد زنهار

ز کف ندهند آن اکسیر اعظم را به آسانی

تمنای قبولش دارم و دانم که نا اهلم

مدد یا روح شاه نقشبند و غوث گیلانی

سگم، از سگ بسی کمتر، تو نجم الدین صفت جانا

بدین سگ بنگر از روی کرم زانسان که میدانی

گریزان از نهیب باز نفسم صعوه سان سویت

زهی دولت به لطف این صعوه را گر بازگردانی

به خود کن آشنا چون کردیم از خویش بیگانه

عطای احمدی فرما چو ما کردیم سلمانی

بدانسان مظهری شد جان پاکت جان جانان را

به چشم اهل بیتش این زمان خود جان جانانی

ز جام فیض خود کن خالد درمانده را سیراب

که او لب تشنه تیه است و تو دریای احسانی

قطعات

قطعه شماره ۱ : اگر مرد کاری در دوست باز است

قطعه شماره ۲ : ای داوری که خاک درت دیده را جلاست

قطعه شماره ۳ : امامانی کز ایشان زیب دین است

قطعه شماره ۴ : داد از تظلم فلک حقه باز داد

قطعه شماره ۵ : آنکه صد فضل بر روان دارد

قطعه شماره ۶ : هزبر بیشه مردی سلیم بن محمود آنکه

قطعه شماره ۷ : این چه خاک است کزو رایحه جان آمد

قطعه شماره ۸ : برد گل رشک از روی محمد (صلعم)

قطعه شماره ۹ : آرام رفت از دل و آرام جان ندید

قطعه شماره ۱۰ (در زیارت مرقد بایزید بسطامی) : یارب به حق تربت سلطان بایزید

قطعه شماره ۱۱ : موسم عید است و ما نومید از دیدار یار

قطعه شماره ۱۲ : ای ملک شیوه فرخنده شعار

قطعه شماره ۱۳ : ای سراسیمه قهر تو سپهر دوار

قطعه شماره ۱۴ : دوشم خرد به طعنه بگفت ای تباه کار

قطعه شماره ۱۵ : اندر ره عشق خسته جانی بهتر

قطعه شماره ۱۶ : نبی صدیق و سلمان، قاسم است و جعفر و طیفور

قطعه شماره ۱۷ : ای رام ترا ابلق چرخ سرکش

قطعه شماره ۱۸ : ای گشته من فگار بی تو

قطعه شماره ۱۹ (هنگام عزیمت از مدینه و وداع با سرور کاینات)

قطعه شماره ۲۰ : از روم تا به هند گرفتیم جان به کف

قطعه شماره ۲۱ : ای خون فشرده در دل یاقوتت از رقم

قطعه شماره ۲۲ : ای شده در دهر به دانش علم

قطعه شماره ۲۳ : ز چنگ این سپهر چنگ پشت چنگ سان نالم

قطعه شماره ۲۴ (هنگام ترک مشهد مقدس و وداع با حضرت رضا علیه السلام)

قطعه شماره ۲۵ (ماده تاریخ در سوگ میرعثمان) : داد از این گردون دون، فریاد ازین

قطعه شماره ۲۶ (هنگام اقامت در دهلی به یاد وطن سروده است)

قطعه شماره ۲۷ : بحمدالله که از اقبال و بخت خسرو ثانی

قطعه شماره ۲۸ : زهی شهنشه عالی و ظل یزدانی

قطعه شماره ۲۹ : ای مه برج شرف سروری

قطعه شماره ۳۰ : از وحی سخن نیست، دگر کیست که چون تو

قطعه شماره ۳۱ : عبدالرحمن، شیرمردان، شاه گردون، جاودان

قطعه شماره ۳۲ : بود پیش از کار حارث، نام دیو بد سرشت

قطعه شماره ۳۳ : فرید دهر ملا صالح راد

قطعه شماره ۳۴ : یا خیالت را بگو تا رو بگردانَد ز من

قطعه شماره ۳۵ : چار جنت بود در این دنیا

قطعه شماره ۳۶ : ای از مژه ات غرقه به خون استادم

قطعه شماره ۳۷ : بی روی تو رفت طاقت از دل

قطعه شماره ۳۸ : مهجور و زبان بسته و سرگردانم

قطعه شماره ۳۹ : ما هر علم و حاکم لولاک

قطعه شماره ۴۰ : چیست بر آن کس که پوید خاک سالار عرب

قطعه شماره ۴۱ : هر چند دل از محنت ایام داغ یافت

قطعه شماره ۴۲ : نسیما گرفتند ره بر در آن سرو دلجویت

قطعه شماره ۴۳ : خورد در نافه خون مشک ختن از رشک گیسویش

قطعه شماره ۴۴ : واله شوق جمال دوستان

قطعه شماره ۴۵ : سلامی جان‌فزا چون نشئه می

قطعه شماره ۴۶ : قاضئی مانند ملا مصطفی در سرزمین

قطعه شماره ۱

اگر مرد کاری در دوست باز است

وگر قصه جویی، حکایت دراز است

بود کار آزادگان ترک هستی

به ابحاث محمود و نقل ایاز است

گر آزاد خواهی شدن، بندگی کن

هر آیینه محبوب بنده نواز است

ز سوز حقیقت طلب بهره‌ای را

نه بهره به به تحریر سوز و گداز است

ز خود رستن و ترک دعوی نمودن

ره مرد مردانه پاکباز است

نه خرگوش را پنجه نره شیر است

نه دراج را چنگل شاهباز است

ز خالد شنو شرط فتح طریقت

ورق شستن و خامشی و نیاز است

قطعه شماره ۲

ای داوری که خاک درت دیده را جلاست

صد جم بر آستان جلالت کمین گداست

با وجود مدرکی و عموم عوایدت

حاتم بخیل و آصف نادان و خورسهاست

از سایه تو تا به سرم پرتوی فتاد

دیوانه وش ز بال و پر رنجم از هماست

چون مدحتت به دور تسلسل کشید دل

برگشت از آن و عازم تحریر مدعاست

داعی امیدوار به انعام مردگی است

بیچاره ای که گر نبود کاف ازو رواست

از قلزم مواهب شه نیم قطره نیست

نسبت به حال داعی چو طوفان ابتداست

کس نیست در جهان بجز از شاه ملجام

عالم چو حالم ای شه عادل بدان گواست

در پیش شاه نیست به اظهار احتیاج

چون شه جم است و قلب منیرش جهان نماست

هم مس شکسته دارم و امید آنکه تو

زر سازیم به لطف که لطف تو کیمیاست

فتح و ظفر قرین و جهانت به کام باد

تا هست جان مرا به بدن کارم این دعاست

چتر سعادتت به سر و خصم زیر پای

تا سایبان چرخ فراز زمین به پاست

قطعه شماره ۳

امامانی کز ایشان زیب دین است

به ترتیب اسمشان میدان چنین است

علی، سبطین و جعفر با محمد

دو موسی باز زین العابدین است

پس از باقر علی و عسگری دان

محمد مهدیم زان پس یقین است

قطعه شماره ۴

داد از تظلم فلک حقه باز داد

چندین هزار خرمن هستی به باد داد

در گلشن وجود شکفته نشد گلی

کآخر ورق ورق نه به خاک فنا فتاد

این معدن مروت و این کان عقل و هوش

این بحر حلم و منبع عرفان و عدل و داد

جانش که طوطی چمن خلد بود، شد

آخر به آشیانه اصلی خویش شاد

یعقوب بود، یوسف زندان مرگ شد

سر در ره وفا شه دادگر نهاد

تاریخ رحلتش ز خرد جستم و ز علم

اول دریغ گفت و پس آنگه بگفت داد

قطعه شماره ۵

آنکه صد فضل بر روان دارد

هر که سودای نام آن دارد

نام نامی او به بیت اخیر

همچو در در صدف مکان دارد

گنج فضل است و معدن عرفان

زیبد ار خالدش نهان دارد

آنچنان جای کرده در دل تنگ

تو مپندار جای جان دارد

خامه در وصف آدمیت او

اخرس است ارچه صد زبان دارد

زلف سربسته از دل عشاق

مرغ پا بسته در میان دارد

قطعه شماره ۶

هزبر بیشه مردی سلیم بن محمود آنکه

به نوک نیزه اش بس عقده واناشده، واشد

ز کینش رزمگه شد دشت چین از بس تن بی جان

تو می گوئی ز جبهه ش قابض الارواح هویدا شد

تمنا داشت پیش شیر شیران داور اعظم

کشد خود را و آخر عمر او در این تمنا شد

بسوی آشیان قدس در پرواز شد جانش

روانش طوطی نرهتگه فردوس اعلی شد

به ماتم داریش آشفته شد شاهنشه ایران

به چشمش روز روشن چون شب تاریک یلدا شد

ز مرگ او بسی آه و دریغا در جهان افتاد

همین تاریخ سال مرگ او آه و دریغا شد

قطعه شماره ۷

این چه خاک است کزو رایحه جان آمد

خس و خارش به نظر سنبل و ریحان آمد

همچو مرغی که پس از هجر به گلزار رسد

دلم از شادی او سخت به افغان آمد

شوره خاکی است کزو سر نزده شاخ گیاه

نکهتش رشک ده روضه رضوان آمد

خواندمش مشک خطا لیک خطا می گویم

گفت دل عنبر سارا و پشیمان آمد

این همان خاک کزین پیش زمانی به قدیم

تا به سحر نیم شبی منزل جانان آمد

آن زمان کآهوی مشکین شکار اندازش

بود مدهوش می خواب هراسان آمد

نیمه خوابش اثر نشاه می، می بخشید

چهره اش رشک ده شمع شبستان آمد

خالد آن عشرت جانبخش در آن شب که گذشت

وه چه خوش بود، ولی زود به پایان آمد

قطعه شماره ۸

برد گل رشک از روی محمد (صلعم)

خویش خون گشته از روی محمد

سپر شد پیش پیکان غم آنکو

نظر دارد بر ابروی محمد

دهد شیرافکنان را خواب خرگوش

شکوه چشم آهوی محمد

ز فردوس برین جا دور دارد

اسیر آن دو جادوی محمد

نگردد بلبل اندر صحن گلشن

ز باد ار بشنود بوی محمد

غنی از سبحه و زنار شد دل

مرا بس خال و گیسوی محمد

نهاده در قدم سروسهی سر

ز شرم سرو دلجوی محمد

نهندت حجر خالد گر ستانی

دو عالم را به یک موی محمد

قطعه شماره ۹

آرام رفت از دل و آرام جان ندید

جان بر لب آمد و رخ آن مهربان ندید

بر گلشن خزان رسیده رویم ز اشک سرخ

بس جویبار خون شد و سرو و روان ندید

شد دامنم چمن ز گل اشک ای دریغ

آن نونهال روضه باغ جنان ندید

درد سری که دیده ام از یاد خط او

از شهپری دل دیوانگان ندید

از بس که در ربودن دلها دلاور است

گوئی شکوه شوکت شاه جهان ندید

شاهنشهی که هر که سر از امر او بتافت

در ششدر زمان ره امن و و امان ندید

وآنکس به بندگیش چو جوزا میان ببست

آرامگاه خویش بجز آسمان ندید

زینسان کریم و عادل و عالم یگانه ای

نشنید گوش چرخ و زمین و زمان ندید

بس نسخه مصحح و جامع فتاده است

آن کس که آصف و جم و نوشیروان ندید

منت خدای را که ز تایید لطف او

زخمی ز چشم فتنه آخر زمان ندید

هر روز برتر است سلالیم رفعتش

هرگز تنزلی کس ازین نردبان ندید

شرمنده ام ز چشم جهان بین خود چرا

بیتاست، مدتی است که آن آستان ندید

قطعه شماره ۱۰ (در زیارت مرقد بایزید بسطامی)

یارب به حق تربت سلطان بایزید

یارب به قاطعیت برهان بایزید

یارب به آشیانه شهباز لامکان

یارب به قرب و منزلت جان بایزید

یارب به حق وسعت آن مشرب کریم

یارب به تشنگی فراوان بایزید

یارب به سوز سینه آن پیر نیک بخت

یارب به نور مشعل ایمان بایزید

یا رب به هر دو سلسله حضرت رسول

تا جعفر از اعاظم پیران بایزید

از حضرت غلامعلی تا به بوالحسن

یک یک به حق جمله مریدان بایزید

بر خالد شکسته بیچاره غریب

بگشا دری ز مخزن عرفان بایزید

لب تشنه زلال هدایت بود، ورا

سیراب کن ز قلزم احسان بایزید

او را به خود رسان وز خود بینیش رهان

او هم یکی شود ز غلامان بایزید

قطعه شماره ۱۱

موسم عید است و ما نومید از دیدار یار

عالمی در عیش و نوش و ما و چشم اشکبار

هر کسی با یار در گشت گلستان است و من

زاشک سرخم شد کنار از داغ هجران لاله زار

جان نثار مقدم جانان نکرده، دم به دم

چیست بهره از تفرجگاه بحث جان نثار

بینوا و دل پر از خار و غریب و دردمند

دست بر دل، سر به زانو، چشم در ره، دل فگار

سینه سوزان، دل فروزان، کوچه کوچه در به در

کس مبادا همچو من آواره از یار و دیار

بکره جوئی شد ز هر چشمم روان از خون دل

عاقبت کردم دوا داغ فراغ سر چنار

خالدا گر نیستی دیوانه صحرا نورد

تو کجا و کابل و غزنین و خاک قندهار

قطعه شماره ۱۲

ای ملک شیوه فرخنده شعار

وی فلک پایه عالی مقدار

کان فضل و هنر و مهر و وفا

منبع شرم و ادب، کوه وقار

مفخر زمره دانشمندان

هستی و نیست در این کار انکار

رو به مطلب نهم اولی است، از آنک

برتری زانچه نویسم صد بار

چون در این وقت به یاد آوردیم

شده به نامه نامیت اصدار

نامه نی، کاتب فهرست وجود

شده بر صفحه مه عنبر بار

طره اش رشک ده گیسوی حور

غره اش داغ نه عارض یار

طرفه تر اینکه خط مشکینش

شده مرهم پی ریش دل زار

آمد و از همه حرفی فرحی

رخ نما شد به من محنت بار

نافه سان باز گشادم چو سرش

این حوالی شد ازو رشک تتار

رشحه خامه جانان است این

یا خم زلف پری بر رخسار

یا خداوند به محض قدرت

جمع کرده است به هم لیل و نهار

بس که جانبخش بود، می زیبد

کنمش تا به قیامت تکرار

از همه سلسله اش، زنجیری

رفته در پای روان بهر قرار

خالد از مدحت ارو رنجه مشو

زانکه ز یک عشر نیاید به شمار

قطعه شماره ۱۳

ای سراسیمه قهر تو سپهر دوار

گرنه طاقی، ز چه نه طاق فلک رای مدار؟

توامان وار کنی جمع به هم آتش و آب

شاهد حال بود فی الشجر الاخضر نار

هست با حکم تو آسان تر هر کار که هست

حل هر عقده که باشد بر عالم دشوار

پرتو مهرت اگر شعله به گلشن نزدی

مرغ کی از پی گل زار شدی در گلزار

عرش عکسی بود از عشر بحار کرمت

یا حباب است از آن قلزم نایاب کنار

فهم در کنه تو دخلی نکند گر به مثل

مور مساحی افلاک کند در چه تار

نیست محرم به شبستان جلالت اذهان

نبرد ره به دبستان کمالت افکار

طایر فکر ابد در طلب معرفتت

گر سوی عالم بالا بپرد آخر کار

نشود نیم جو از ساحت قدست آگاه

گر دو صد جای کند بند ز چیستی منقار

طرفه تر اینکه چو جانی به بدنها نزدیک

بلکه نزدیک تر از بینش چشم از ابصار

لیک اگر بوم ز خورشید نداری بهری

نیست چیزی بجز از ضعف خودش مانع بار

خالد ای غرقه گرداب هوس زار بنال

پیش ارباب کرم سود دهد ناله زار

قطعه شماره ۱۴

دوشم خرد به طعنه بگفت ای تباه کار

نیکو شدی ز فعل بد خویش شرمسار

بگداخت از خجالتم از بس که یاد کرد

نا اهلی من و نعم و لطف شهریار

تا صبح درمیان من و او نبرد بود

او سرزنش نمود مرا و من اعتذار

گفتم که اختیار به دستم نبود، گفت

در شرع چون رواست کنی نفی اختیار؟

گفتم که بیم قصد سرم بود، گفت رو

از بیم سر چکونه کند زله مردکار

گفتم که سرنوشت ازل بود، گفت هان

گر عذر این بود، نبود کس گناهکار

گفتم علاج نیست قضای خدای را

گفتا بلی، ولیک توئی جای عیب و عار

آخر به لابه گفتمش ای عقل خرده بین

تدبیر چیست؟ چون نبود را اعتذار؟

گفتا بگو مقصرم و معترف به جرم

درمانده از خجالت و مهبوت و شرمسار

دارم گناه پر خطر ولیک کرده ام

توبه از آن گناه هزاران هزار باد

هر روز بندگان خدا گر هزار جرم

ورزند، محو می شود از توبه آن هزار

شاهان به روزگار چو ظلی الهی اند

باید کنند پیروی لطف کردگار

دانم بزرگی گنه خویش را، ولی

نسبت به عفو شاه جهان نیست درشمار

داب شهنشهان همه عفو است و مغفرت

ورنه، کسی خلاص نگشتی به روزگار

پرورده عنایت خود را ز مکرمت

زین یک گناه عفو کن ای شاه نامدار

گویند چون ز آب بود پرورش پذیر

او را از آن فرو نبرد آب خوشگوار

ز مکرمت رجای افندی و میر را

نسبت به این مقصر مجرم قبول دار

تا آسمان به پرتو خورشید روشن است

تا می چکد به صحن زمین ابر نوبهار

خضرا به نور معدلتت باد مستنیر

غبرا ز ابر مکرمتت باد سبزه زار

قطعه شماره ۱۵

اندر ره عشق خسته جانی بهتر

وز شرح غم تو بی زبانی بهتر

بیمارئی کاو موجب دیدار تو بود

صد بار ز صحت جوانی بهتر

با وصل توام ز شربت مرگ چه باک

وصلت ز زلال زندگانی بهتر

آزرده مشو عزیز من ز آزارم

صد چون من اگر مرد، تو مانی بهتر

رنجورم وز آزردگیت می میرم

بر من ز گل ار شکر فشانی بهتر

جان می کنم و طاقت فریادم نیست

جان کندن عشاق نهانی بهتر

خالد اگرت هست به کف جوهر جان

از بهر نثار یار جانی بهتر

قطعه شماره ۱۶

نبی صدیق و سلمان، قاسم است و جعفر و طیفور

که بعد از بوالحسن شد بوعلی و یوسفش گنجور

ز عبدالخالق آمد عارف و محمود را بهره

کز ایشان شد شد دیار ماوراءالنهر کوه طور

علی، بابا، کلال و نقشبند است و علاءالدین

پس از یعقوب چرخی، خواجه احرار شد مشهور

محمد زاهد و درویش محمد، خواجگی، باقی

مجدد، عروه الوثقی و سیف الدین و سید نور

حبیب الله مظهر، شاه عبدالله، پیر ما

از این‌ها رشک صبح عید شد ما را شب دیجور

قطعه شماره ۱۷

ای رام ترا ابلق چرخ سرکش

از یمن شه عادل افریدون وش

شاهی که سرا سیمه شود زال فلک

چون رستم اگر پای نهد بر برش

این نامه مرسوله برش عرضه بدار

از وجه کرم اینهمه تصدیع بکش

ما ساکن نفتیم هوا آتش بار

جز آب که در نفت زید با آتش

زین پیش حیات بس محال است مگر

خود را فکنم زود به کانی بکتش

قطعه شماره ۱۸

ای گشته من فگار بی تو

نومید ز زندگانی خویش

زارم چو کشی به درد هجران

می ترس از نوجوانی خویش

تا چند فراشم گذاری

یاد آر ز مهربانی خویش

تا بی تو نزیستم، نکردم

اقرار به سخت جانی خویش

خود گوی که با که گویم آخر؟

شرح الم نهانی خویش

باز آی که بهر تو گذشتم

از مطلب دو جهانی خویش

تا چرخ تو را ز من بریده است

شاد است به نکته دانی خویش

یعقوب به کنج غم گرفتار

یوسف به جهان ستانی خویش

جانا به سعادتی که داری

رحم آر به یار جانی خویش

دریاب که بی تو گشت خالد

بیزار ز زندگانی خویش

قطعه شماره ۱۹ (هنگام عزیمت از مدینه و وداع با سرور کاینات)

ای جلوه‌گاه ایزد دادار الوداع

ای قبله‌گاه احمد مختار الوداع

ای شافع گروه گنهکار روز حشر

وی واضع شکوه ستمکار الوداع

ای مخزن جواهر الطاف کردگار

وی مکمن ذخایر ابرار الوداع

ای آشیان طایر ارواح اصفیا

وی آستان حضرت دلدار الوداع

ای معبد گروه اوالوالعزم انبیا

وی مقصد مهاجر و انصار الوداع

ای مطلع کواکب انوار ایزدی

وی منبع لطایف اسرار الوداع

خالد چو دیر آمدی و زود می روی

با شادی کم و غم بسیار الوداع

قطعه شماره ۲۰

از روم تا به هند گرفتیم جان به کف

بهر نثار مرقد شه بوعلی شرف

بر وی قسم به جان عزیز مبارزش

کاندر وفاش کرد جوانی خود تلف

هست این غلام را به درش حاجت عظیم

لطفی کنند و باز رهانندش از اسف

باشد در آستانش امید شفاعتی

در حضرتی که یافت ازو هند صد شرف

یمضی علی الصلاح من العمر مابقی

یاوی الی الفلاح من الذنب ماسلف

شاهی به چشم خشم به بحر اربنگرد گهی

بر روی آفتاب شمارد دو صد کلف

نسبت به اعتناش خزف بهتر از گهر

با قوت غناش گهر کمتر از خزف

در چشم اهل دیده، مسماش همچو اسم

آئینه ایست عکس نمای شه نجف

خالد خموش، هر چه تو گوئی به طرز شعر

بی دولتان مبالغه دانندش و صلف

قطعه شماره ۲۱

ای خون فشرده در دل یاقوتت از رقم

تیر فلک چو قوس ز رشک شده است خم

این بارهاست کز پی یک نامه سیاه

آدم روانه گشت، نه لا بود و نه نعم

چون تو سوار شاهی و بیمی زمات نیست

آن به صریح گویی و رخ ناوری به هم

این بار می فرست وگرنه ز دست تو

خواهیم برد شکوه به شاه فلک همم

قطعه شماره ۲۲

ای شده در دهر به دانش علم

وی زده بر مهر ز عنبر رقم

نامه اندوه زدایت رسید

شکوه کنان از من و رنج و الم

سلسله اش مرغ روان را چو دام

رایحه اش اخگر دل را چو دم

در حق تو نیست قصوری مرا

لیک، به آن جان عزیزت قسم

هوش نبد در دم باز آمدن

رفت ز یادم که به خدمت رسم

هست بسی کار به بی اختیار

نیست نهان نکته جف القلم

قطعه شماره ۲۳

ز چنگ این سپهر چنگ پشت چنگ سان نالم

مکن عیبم که قامت گشته از نیرنگ آن نالم

ز بی مهری و بدعهدی این گردون دون پرور

ز سفاکی و دم سردی این خونخواره عالم

یکی دوزخ شرر آه هویدا شد پی مردم

انیس خسروان شد باز نامد همچو اقبالم

پی تاریخ جانش از زبان حال هاتف وار

کفانی خالدا دار النعیم گفت فی الحالم

قطعه شماره ۲۴ (هنگام ترک مشهد مقدس و وداع با حضرت رضا علیه السلام)

خالد بیا و عزم سفر زین مقام کن

بر روضه رضا به دل و جان سلام کن

از گفتگوی خام روافض دلم گرفت

بر بند بار و قطع سخنهای خام کن

بدعت سرای طوس نه جای اقامت است

برخیز و روی دل به در پیر جام کن

از خاک قندهار و هری نیز درگذر

مقصود دل چو خاص بود ترک عام کن

وز شام و مکه ات گره از کار وا نشد

من بعد صبح را به ره هند شام کن

خود را به خاک پای غلام علی فکن

محو هوای روضه دارالسلام کن

در کار خواجگی همه عمرم به باد رفت

خود را دمی به خدمت آن شه غلام کن

خالد چو هیچکس به سخن مرد ره نشد

بگذر ز هر چه هست و سخن را تمام کن

قطعه شماره ۲۵ (ماده تاریخ در سوگ میرعثمان)

داد از این گردون دون، فریاد ازین

نیست جز مردان حق را در کمین

بحر احسان، کوه عرفان، کان جود

فخر دوران، ناصب اعلام دین

میرعثمان آنکه رای روشنش

بود نظم ملک را حیل المتین

گشت جانش تیر قدرت را هدف

باد بر وی رحمت از جان آفرین

ماه ذی الحجه بد بیست و یکم

رخش همت کرد در یکشنبه زین

رخت بیرون برد از این دنیای دون

خیمه برافراشت در خلد برین

شد ز صهبای شهادت جرعه نوش

گشت با همنام پیشینش قرین

خاک بر فرق فقیران کرد و رفت

خاطر خوشنود عالم شد حزین

بسکه گرد غم بجنبید از جهان

کس نداند آسمان را از زمین

زاریش را شب همه شب تا سحر

دیده ها بگشاده چرخ هشتمین

از پی تاریخ سالش گفت دل

باد صد باره به مرگش آفرین

قطعه شماره ۲۶ (هنگام اقامت در دهلی به یاد وطن سروده است)

خون شد دلم، نسیم صبا غمگسار شد

بر دشت شهرزور، دمی رهگذار شو

رفت آنکه ما به عیش در آن بوم بگذریم

زینهار تو وکیل من دل فگار شو

می بوس خاک آن چمن و بعد از آن روان

نزدیک بارگاه بت پرده دار شو

واکن به صد هزار ادب بند برقعش

حیران نقش خامه پروردگار شو

بگشا چو غنچه کوی گریبان کرته اش

محو صفای سینه آن گلعذار شو

تاری ز چین طره اش از لطف باز کن

گو سرچنار را که تورشک تتار شو

غم بر دلم نشست چو گردون ز داغ هجر

ای چشمه سار چشم تو هم سر چنار شو

بی کاری است کار جهان و جهانیان

بگریز خالد از همه و مردکار شو

قطعه شماره ۲۷

بحمدالله که از اقبال و بخت خسرو ثانی

در درج مروت، اختر برج جهانبانی

چراغ دودمان شیر شیران، شاه گردون جاه

حسن بیگ آنگه زیبد نور چشم عالمش خوانی

ز آزاری که عالم از غمش بودند در ماتم

به اندک مدتی صحت بیافت از فضل یزدانی

سزد از شکر این نعمت اگر کروبیان هر دم

به سجده سر فرو آرند چون افراد انسانی

ز تشخیص شفایش خسرو ثانی چنان شد شاد

که یعقوب پیمبر از وصال ماه کنعانی

تن و جان من و صد همچو من بادا فدای او

وجودش عافیت بخش است بهر قاصی و دانی

نه تنها من از یمن همتش گشتم خلاص از غم

کزو شاداب گردد خار و گل چون ابر نیسانی

من مسکین اگر قربان او گشتم عجب نبود

که اسمعیل را حق آفرید از بهر قربانی

قطعه شماره ۲۸

زهی شهنشه عالی و ظل یزدانی

قرین دولت و شوکت، خلیل رحمانی

کف سخای ترا بحر گفتم و دل گفت

قیاس بحر ز کف می کنی ز نادانی

چنین کریم و خردمند و دادگر که توئی

چه جای حاتم طائی و شاه ساسانی

تویی ز غایت عدلت همیشه گرگ و پلنگ

روند خانه به خانه ز بهر چوپانی

شجاع و عالم و عادل، کریم بن کریم

به هوش و درک چو آصف ولی سلیمانی

چنین به فرق تو افسر شده است ابر، سزد

اگر ز معجز پیغمبریش بر خوانی

وگر به فن سواری بود رسول، توئی

بزرگ شاه سواران به وحی ربانی

وگرنه بهر چه گردد خجل ز معجزه ات؟

سر فوارس و توران و روم و ایرانی

چو خسروانه نهی پا به توسن گلگون

ندیده چرخ به شیرین سواریت ثانی

غرض ز خالد ازین مدح بود هنر

وگرنه مدح چه حاجت؟ تو مهر تابانی

قطعه شماره ۲۹

ای مه برج شرف سروری

وی در درج صدف دلبری

مهر جان تاب سپهر کمال

تازه گل گلبن پیغمبری

چند بنفشه ز ریاض دلم

منتخب از گلشن و گلعنبری

لاف زنان آمد و در دلش

با خط تو داعیه همسری

داغ نهادیم به پیشانیش

یعنی غلامی و زهی داوری

اینکه به شرمندگی آمد برت

بسته به جان منطقه چاکری

گشته سیه روی و سر افکنده پیش

مانده پشیمان ز زبان آوری

خالد دلداده ز روی نیاز

ملتمس است از گنهش بگذری

قطعه شماره ۳۰

از وحی سخن نیست، دگر کیست که چون تو

در فتح معارف زده بر لوح قلم را

زین بیع و شرائی که تو کردی چه بجا بود

گر در حق تو بیع نمودند سلم را

افسوس که استاد دوم نیست که بیند

سر گشته تر از چرخ نهم، عقل دهم را

قطعه شماره ۳۱

عبدالرحمن، شیرمردان، شاه گردون، جاودان

با عموم شهرتش، مهر است مانند سها

توپ اژدروار را چون بر عراده تکیه داد

پاره شد خمپاره‌وَش قلب عدو زین اعتنا

حسب حال خصم ملهم گشت تاریخش بدل

دشمن بد چون رهد از شیر یا از اژدها

قطعه شماره ۳۲

بود پیش از کار حارث، نام دیو بد سرشت

پس به هر گردون ورا نام دگر شد سرنوشت

عابد و زاهد، مودب در چهارم مستحیب

خاشع و شاکر مطیع است و عزازل در بهشت

خواند ابلیس خدا، یعنی ز رحمت ناامید

چون ز گلزار بهشتش راند، در نفرین بهشت

قطعه شماره ۳۳

فرید دهر ملا صالح راد

که تا بد داد علم و فضل می‌داد

روانش بود مرغ گلشن قدس

روان شد سوی نزهتگاه خود شاد

ستون علم و عمان معانی

همه استادها را بود استاد

رقم زد خامه تاریخ وفاتش

که از پا آن ستون علم افتاد

قطعه شماره ۳۴

یا خیالت را بگو تا رو بگردانَد ز من

چون به بستر آرزوی خواب باشد بی‌توم

یا بیاسایم دمی با وی، فرو میرد مگر

آتش افروخته در استخوان پهلوم

من بدان سانم ز هجر تو که دانستی، ولی

بازگشتی هست مر وصل ترا ای مه روم؟

قطعه شماره ۳۵

چار جنت بود در این دنیا

همه زیبا و شهره ایام

در سمرقند و سغد و در بصره

هست نهر ابله پدرام

شعب بوان به فارس در شیراز

غوطه باشد بهشتکی در شام

قطعه شماره ۳۶

ای از مژه ات غرقه به خون استادم

وز خط تو در قید جنون استادم

دلداده دیده خمار آلودت

عالم همه وز جمله فزون استادم

شیدای دو آهوی شکار اندازت

صد چون من و صد هزار چون استادم

قطعه شماره ۳۷

بی روی تو رفت طاقت از دل

در دست نماند اختیارم

جز شوق وصال روی خوبت

نبود به دل حزین قرارم

از هجر تو جان به لب رسیده

رحمی بنما به حال زارم

قطعه شماره ۳۸

مهجور و زبان بسته و سرگردانم

رنجور و جگر سوخته و حیرانم

از چشم تو چشم التفاتی دارم

گر پای نهی به چشم، جان افشانم

دلداده دیده توام گر قدمی

بر دیده نهی، نثار جان افشانم

قطعه شماره ۳۹

ما هر علم و حاکم لولاک

اوحدی ممالک ادراک

داور دهر و حامی اسلام

اعلم و اعمل و همه ادراک

طالع سعد، احمد مرسل

سحر را محو کرده در املاک

قطعه شماره ۴۰

چیست بر آن کس که پوید خاک سالار عرب

می‌نبوید تا ابد بویای پر عطر و طرب

بر سرم چندان مصیبت ریخت از هجران تو

گر بریزد فی المثل بر روزها، گردند شب

قطعه شماره ۴۱

هر چند دل از محنت ایام داغ یافت

رمزی ز داغهای دلم قرچه داغ یافت

اما چو دید راه وصال است وصل را

وهم آن خیال کرد و ز داغش فراغ یافت

قطعه شماره ۴۲

نسیما گرفتند ره بر در آن سرو دلجویت

بگو ای زمره شیر افکنان نخجیر آهویت

ز طول مدت هجران و شام محنت دوری

تو مانی زنده، خالد گشت قربان دو ابرویت

قطعه شماره ۴۳

خورد در نافه خون مشک ختن از رشک گیسویش

نهد سروسهی سر در قدم از قد دلجویش

اگر زاهد به خواب آن شوخ را بیند یقین دانم

نسازد سجده را هرگز به جز محراب ابرویش

قطعه شماره ۴۴

واله شوق جمال دوستان

بی نصیب از گشت باغ و بوستان

بنده وامانده از وصل حبیب

خالد درمانده در هندوستان

قطعه شماره ۴۵

سلامی جان‌فزا چون نشئه می

تحیاتی فزون‌تر زان پیاپی

بر آن نو باوه باغ جوانی

که باشد زهر بی‌او زندگانی

قطعه شماره ۴۶

قاضئی مانند ملا مصطفی در سرزمین

نیست، قاضی خود بود چون دیگران شاهد بر این

می‌ستاند تا نبیند نان او هرگز به خواب

خواب مستی از دو چشم دلبران نازنین

مثنویات

مناجات : خداوندا به حق اسم اعظم

در ستایش سرور کائنات رسول اکرم ﷺ : از پس حمد ملک ذوالجلال

مرثیه ای در سوگ عبدالکریم برزنجی : پی گلگشت در فصل بهاری

در وصف رسول اکرم ﷺ : درودی کز نسیمش مشک تاتار

مناجات

خداوندا به حق اسم اعظم

به نور دیده اولاد آدم

به سوز سینه صدیق اکبر

به سلمان و به قاسم بار دیگر

به شاه صفدر کرار، حیدر

که از نیروش واشد باب خیبر

نبد فصلی به روز کاروزارش

ز عزرائیل و ضرب ذوالفقارش

به آن سرو گلستان نبوت

به آن شمع شبستان فتوت

حسن کز محض لطف و خیرخواهی

فرود آمد ز تخت پادشاهی

به آن نوباوه باغ رسالت

به آن یکتای میدان بسالت

حسین آن سرور جمع سعیدان

سپهسالار افواج شهیدان

به آن چشم چراغ اهل بینش

که بر وی بد مدار آفرینش

علی بن الحسین آن زین عباد

که بد از غیر ذات بخت آزاد

به آن کان صفا و منبع نور

که بود اندر قباب عز مستور

محمد باقر آن کوه مفاخر

که از تحریریش گفتند باقر

به حق مجمع البحرین انوار

که شد او را ز صدیق و علی یار

امام صادق و مصدوق، جعفر

که این دو منصب او را شد میسر

به حق جمله اهل بیت اطهار

کلان و خرد و مرد و زن به یکبار

که هر یک کشتی بحر یقین اند

چو کشتی لنگر روی زمین اند

بدان سر مست صهبای محبت

که بد غواص دریای محبت

رئیس عشقبازان قطب بسطام

که در این ره نزد چون وی کسی گام

به شرب بوالحسن از جام عشقت

که بد شایسته اقدام عشقت

به حق بو علی آن قطب فایق

به خواجه یوسف آن غوث الخلایق

به عبدالخالق آن البرز تمکین

امام پیشوایان ره دین

که پا ننهاد آن فرخنده اختر

بجز اندر قدمگاه پیمبر

به حق خواجه عارف کان معنی

به محمود آن شه انجیر فغنی

به تمکین عزیز آن پیر نساج

که بر چرخ برین سود از شرف تاج

به حق خواجه بابا سماسی

به آن خورشید برج حق شناسی

امیر سید کلال آن پیر کامل

که فکر غیر نگذشتیش بر دل

به حق پیر پیران بخارا

کزو شد سنگ خارا زر سارا

بهاالدین و الدنیا محمد

که این راه هدی زو شد ممهد

به بی نقشی چو کردی سر بلندش

نهادی نام شاه نقشبندش

ز بس کز وی گره از کار واشد

خطابش خواجه مشکل گشا شد

به قطب حق علاء الدین عطار

که از عالم گشادی قفل اسرار

به آن پیری که نقش آمد مقامش

از آن یعقوب چرخی گشت نامش

به حق آبروی پیر احرار

کزو زیب دگر بگرفت این کار

چه گویم من ز وصف آن گرامی؟

در وصفش چنین سفته است جامی

مقام خواجه برتر از گمان است

برون از حد تقریر و بیان است

دلش بحری است ز اسرار الهی

ازو یک قطره از مه تا به ماهی

به خواجه زاهد آن پیر صفا کیش

به جانبازی مولانای درویش

به حق خواجگی کاندر بدایت

نمودی درج اسرار نهایت

به آن مهر سپهر ارجمندی

ختام خواجگان نقشبندی

که صهبای محبت راست ساقی

در دریای عرفان خواجه باقی

به آن سیار سیر بی نهایت

به آن سرهنگ ارباب درایت

به آن ینبوع اسرار نهانی

که کس او را نمی داند، تو دانی

به آن دریای زخار معانی

به آن شهباز اوج لامکانی

به نور دیده فاروق احمد

کزو شرع محمد شد مجدد

ز نورش شد سواد هند روشن

وزو سرهند شد وادی ایمن

چراغ محفل باریک بینان

سپهسالار فوج پاک دینان

نسنجد هر که داند ارتقایش

نگاه هیچکس از نقش پایش

به هر دو دیده آن غوث قیوم

سعید عروه الوثقای معصوم

به شیخ عبدالصمد آن نجم ثاقب

محمد عابد والا مناقب

به سیف الدین و سید نور محمد

به شمس الدین حبیب الله ارشد

به پیر ما که هست اندر زمانش

هدایت حصر اندر آستانش

نشد جز بندگی آرامگاهش

از آن شد نام عبدالله شاهش

نگویم از کمالاتش که چون است

ز وصفش که اندیشم فزون است

غریب و بی کسم بر من ببخشای

چو کس مشکل گشا نبود، تو بگشای

دری بگشای از خوشنودی خویش

برین سرگشته مهجور دلریش

به هر کس کز کرم کردی نگاهی

دو عالم را نمی سنجد به کاهی

ز بحری کز فیوضت گشت ریزان

ز عین مکرمت بر این عزیزان

به رحمت رشحه ای هم بر دل من

اگر ریزی، شود حل مشکل من

ز من هرگز نشد کاری که باید

گنه زینسان که در گفتن نیاید

ز اعمال بد خود شرمسارم

نه طاعت، نه زبان عذر دارم

چو بر خود بینم از بس شرمساری

به دوزخ خوشترم از رستگاری

بیامرز و مپرس از کار خامم

به رسوایی نیرزد انتقامم

اگر چه بس ستم بر خویش کردم

قباحتهای از حد بیش کردم

چو می اندیشم از دریای جودت

خوشم با اینهمه نقض عهودت

به محض فضل تو امیدوارم

تو خود فرموده ای آمرزگارم

در ستایش سرور کائنات رسول اکرم ﷺ

از پس حمد ملک ذوالجلال

بعد درود مه برج کمال

به که به اوصاف شه دادگر

خامه کنم رشک ده نیشکر

آن شه دریا دل والا تبار

داور دادار سیر جم وقار

کوه شرف، کان سخا و هنر

هر که شود از کرمش بهره ور

رتبه عالیش بدانسان شود

تاج سرش صیقل کیوان شود

کشتن تن در یم احسان او

خرد کند موجه طوفان او

خصم خجل گشته شمشیر او

چرخ سراسیمه تدبیر او

خواست برد سر به در از امر او

خورد دو سیلی ز کف قهر او

اینکه بر او چشمه شمس و قمر

مانده نشان بسته ز جوزا کمر

شاهد اقبال در آغوش او

صد جم و کی غاشیه بر دوش او

عالم و رغبت ده ارباب شرع

ارض و سمائی است به اصل و به فرع

گشت ز همنامی او پیش ازین

آتش نمرود چو خلد برین

تا زده آن مهر عدالت علم

رخت برون برده ز عالم الم

باز به گنجشک دهد دانه را

شمع نسوزد پر پروانه را

الغرض از غایت امن و امان

داغ نهد بر دل نوشیروان

مهدی اگر گردد از این باخبر

یحسبه سنه خیر البشر

بانی این بلده جنت نهاد

رشک ده روضه ذات العماد

بس که فرح می دهد آن گلستان

حافظ شیراز بلاغت نشان

بیند اگر یک نفسش جای خویش

نسخ کند نعت مصلای خویش

کرد خرد ختم سخن اینچنین

انک فیها لمن الخالدین

مرثیه ای در سوگ عبدالکریم برزنجی

پی گلگشت در فصل بهاری

گذشتم بر ‌کنار مرغزاری

نگه کردم که مرغ گلستانی

نوا سنج است در مرثیه خوانی

تذرو از مد آهش سرو بر سر

به دل بیم فراقش کشته یکسر

کشیده قمری از اندوه جانکاه

زبان در انما اشکوا الی الله

نهاده سر به زانو بید مجنون

سخنگو سوسن اندر هجو گردون

گل سوری گریبان چاک کرده

پریشان سبزه رو در خاک کرده

گرفته آه خاک از یاد مهتاب

کند فریاد و کف بر سر زند آب

چنان گشته است نرگس مست و محزون

تو گویی گاو چشمش داده افیون

بنفشه دال گشته از تظلم

زبان لاله لال است از تکلم

سخن می کند از بیداد طاعون

به ناخن خال روی آسمان گون

یکی از سبزه پوشان در گلستان

با پاسخ تر زبان شد همچو مستان

که بحر علم و دانش، کوه عرفان

به برج زهد و تقوی مهر رخشان

سلاله صاحب الخلق العظیم

امام العالم عبدالکریم

ز چشم دهر شد خورشید وش گم

از آن تر دامنیم از اشک شبنم

به زیر خاک گنج آسا چو پی برد

ز رشک ارض گردون خون دل خورد

دعت یا لیتنی کنت ترابا

لعل الی بعدالموت آبا

به جنت جای کرد آن قطب کامل

بنات النعش وش گردش افاضل

بنی تا ریخهم ربی الرحیم

کفاکم خالدا داری النعیم

فغان از جور این خونریز فرهاد

ستون بیستون همت افتاد

کسی چون او به فن حق پرستی

نگشته ثبت در دیوان هستی

کلام و زیج و حکمت با نجومش

بدی یک قطره از بحر علومش

چنان آگه بد از اسرار تنزیل

تو گویی اوستادش بود جبریل

ز موج فکرتش گردون حبابی

ز علمش لوح یک حرفی از کتابی

شدی نسخ ار دوصد چون گلشن راز

بلا فکر و توقف گفتیش باز

عرض علمی نبد در دیر فانی

که در وی باشد او را هیچ ثانی

اجل تا دام بر مردم نهاده

چنین مرغی به دامش کی فتاده

سزد گر چرخ ازین ماتم ستیزد

دو صد پروین ز مهر و ماه ریزد

ز بس بارد ز چشم اختران خون

که گردد بی ستون این چرخ گلگون

بیا خالد به شکر ایزدی کوش

ز صهبای تحمل جرعه ای نوش

لباس گریه را یکباره کن شق

روانش را روان کن رحمت حق

نماند هیچکس در زیر گردون

اگر شه گر گدا، گر نیک و گر دون

در وصف رسول اکرم ﷺ

درودی کز نسیمش مشک تاتار

خورد خون همچو دل از طره یار

سلامی کز شمیمش بوی رضوان

شود سرگشته چون جان بهر جانان

پس از عجز از سپاس ایزد پاک

بود بر جان شاهنشاه لولاک

پس آنگه باد بر یاران جانیش

به تخصیص آنکه می‌گویند ثانیش

رباعیات

رباعی اول - این شعر در واقع قطعه است : گر بی تو شوم شاد غمم روز فزون باد

رباعی دوم : امروز که منزلم نصیبین گردید

رباعی سوم : ای آنکه ز کنهت همه کس حیرانند

رباعی اول - این شعر در واقع قطعه است

گر بی تو شوم شاد غمم روز فزون باد

سر تا قدمم در یم آفات نگون باد

ور بر گل نسرین نگرم بی گل رویت

چون غنچه دلم ته به ته آغشته خون باد

رباعی دوم

امروز که منزلم نصیبین گردید

از داغ غمت دلم نصیبین گردید

دوری ز سر کوی تو از من دور است

اما چه توان کرد نصیبب این گردد

رباعی سوم

ای آنکه ز کنهت همه کس حیرانند

دیوانه و دانا به برت یکسانند

القصه ز تو غیر تو کس واقف نیست

نازم به تقدس تو ای بی‌مانند

مخمسات

شماره ۱ : ای وصل تو اعظم امانی

شماره ۲ : بجز تو خاطر این بوالهوس نمی گیرد

شماره ۳ (مخمس بر غزل مولانا جامی) : گرچه در صورت ذرات جهان جلوه گری

شماره ۱

ای وصل تو اعظم امانی

سرمایه و عیش و کامرانی

گر بی تو به عمر جاودانی

یک لحظه زیم به شادمانی

یارب نخورم بر از جوانی

در بحر غمم فتاده مشکل

کشتی رسدم دمی به ساحل

بر باد شدیم ز آتش دل

شد آب دو چشمم خاک تن گل

افسوس تو حال ما ندانی

بی مهر رخ تو شام هجران

ریزم چو سپهر خون به دامان

صد چاک کنم ز غم گریبان

لیکن چو نمی رسد به سامان

مقصود چه سود خون فشانی؟

پیوسته چون غنچه می خورم خون

هر گوشه رود ز دیده جیحون

دامن شده ز اشک سرخ گلگون

بی قد تو لیک سرو موزون

ما را چه هوای گلستانی

گر زیسته ایم بی وصالت

غرق عرقیم از خجالت

اما به دو ابروی هلالت

این نیست حیات بی جمالت

مرگی است به نام زندگانی

بی صبر و شکیب داشت یک چند

خون دل ریش آرزومند

با هجر تو تا گرفت پیوند

ای من به خیال از تو خرسند

ببرید ز دوستان جانی

خالد ز دو دیده خون سارا

می بار نهان و آشکارا

زان ابر نهال مدعا را

شاداب همی نما خدا را

تا بار دهد همان که دانی

یارب به مجردان افلاک

یا رب به شه سریر لولاک

از غیر تو رستگان بی باک

پیش تو شفیع آورم تاک

بار دگرم بدو رسانی

شماره ۲

بجز تو خاطر این بوالهوس نمی گیرد

به گوش خفته صدای جرس نمی گیرد

سوای شهد انیسی مگس نمی گیرد

دلم به غیر تو الفت به کس نمی گیرد

چو بلبلی است که جا در قفس نمی گیرد

چو عشق مغز بود عقل پوست نتوان کرد

به پند زاهد فردوس دوست نتوان کرد

به قول مدعی ار صد نکوست نتوان کرد

به حرف زشت کسان ترک دوست نتوان کرد

کسی به دل به کسی داد پس نمی گیرد

شماره ۳ (مخمس بر غزل مولانا جامی)

گرچه در صورت ذرات جهان جلوه گری

گاه در حور نماینده و گه در بشری

لیک چون ذات تو از زنگ حدوث است بری

نه بشر خوانمت ای دوست نه حور و نه پری

این همه بر تو حجاب است، تو چیز دگری

دلبری از تو و خوبان جهانند حجاب

بحر زخاری و هر چه نه تو مانند حباب

عین انواری و غیر تو بود تاب سراب

نور پاکی و فسانه است حدیث گل و آب

لطف محضی و بهانه است لباس بشری

نبود جای سخن نکته محبوبی تو

نیست میدان خرد ساحت محجوبی تو

مر ترا زیبدو بس شرح دل آشوبی تو

حد اندیشه نباشد صفت خوبی تو

هر چه اندیشه کند خاطر از آن خوبتری

به همه ذره بود نسبت و پیوند ترا

در همه چیز عیان دیده خرمند ترا

لیک در هر دو جهان نیست مانند ترا

هیچ صورت نتواند که کند بند ترا

در صور ظاهری اما نه اسیر صوری

نیست بی سوز تو در روی زمین هیچ دلی

نیست بی عکس رخت در چمن دهر گلی

نیست بی نشاه عشقت به خرابات ملی

جلوه حسن تو از شکل مبراست، ولی

می توانی که به هر شکل کنی جلوه گری

نیست آن کوس انا الحق زده منصور توئی

به نیاز ارنی نعره زن طور توئی

متجلی تو و جوینده آن نور توئی

در مرایای نظر ناظر و منظور توئی

وحدت ذات تو از وهم دوئی هست بری

خوبی و عشق بود خاص تو در کون و مکان

گاه در شیوه یوسف شوی ای دوست عیان

گاه در کسوت یعقوب به رویش نگران

میکنی جلوه نخست از رخ خوبان جهان

وانگه از دیده عشاق در او می نگری

خالدا دعوی صاحب نظری چند آخر

هان نگردی به بر اهل حقیقت کافر

گوش کن نکته آن سر وفا را ناشر

گر تو از دیده عشاق نگردی ناظر

کیست جامی که کند دعوی صاحب نظری

اشعار عربی

شماره ۱ (ابیات منتخبه من قصیدیه العربیه من بحر الکامل فی مدح شیخه اانشاها لیله دخوله بلده جهان آباد)

شماره ۲ : یا انیس القلب فی ضیق الفراق

شماره ۳ : خیر خلق الله غطریف العرب

شماره ۱ (ابیات منتخبه من قصیدیه العربیه من بحر الکامل فی مدح شیخه اانشاها لیله دخوله بلده جهان آباد)

کملت مسافه کعبه الآمال

حمدا لمن قد من بالاکمال

و اراح مرکبی الطلیح من السری

و من اعتوارالحط و الترحال

نجانی من قید الاقارب و الوطن

و علاقه الاحباب و الاموال

و هموم امهتی و حسره اخوتی

و غموم عمی اوخیال الخال

و مواعظ السادت و العلما

و ملامه الحساد و العذال

و اعاذنی من فرقه افاکه

و اجارنی من امه جهال

و هجوم امواج البحار الزاخره

و اذیه المکاس و العمال

و انا لنی اعلی المآرب و المنی

اعنی لقاء المرشد المضال

من الآفاق بعد ظلامها

و هدی جمیع الخلق بعد ظلال

اعنی غلام علی القرم الذی

من لحظه یحیی الرمیم البال

تمثیله ماساغ الا انه

ما ناقش الادباء فی التمثال

هویم فضل طود طول والکرم

یینبوع کل فضیله و خصال

نجم الهدی، بدرالدجی، بحر التقی

کنز الفیوض، خزانه الاحوال

کالارض حلما، و الجبال تمکنا

والشمس ضو، والسما معال

عین الشریعه، معدن العرفان

عون البریه، منبع الافضال

قطب الطرائق، قدوه الاوتاد

غوث الخلایق، رحله الابدال

شیخ الانام و قبله الاسلام

صدر العظام و مرجع الاشکال

هاد الی الاولی بهدی مختف

داع الی المولی بصوت عال

مجبوب رب العالمین من اقتدی

بهداه اصبح قدوه الامثال

کم من جهول بالهوی مکبول

نجاه من لحظ کحل عقال

کم من ولی کامل من صده

قد صد عنه عجائب الاحوال

کم منکر لعلو شانه قدردی

فاذاقه المولی اشد نکال

معطی کمال تمام اهل نقیصه

و مزیل نقص جمیع اهل کمال

اخفاه رب العز جل جلاله

فی قبه الاعزاز و الاجلال

یا اهل مکه حوله در طائفا

واهجر حجازا ان سمعت مقالی

و مبیت خیف دع ور کض محسر

و منی منی والرمی للامیال

واسکن بذا الوادی المقدس خالعا

نعلی هوی الکونین باستعجال

حجر مقامک بالمطاف بلاصفا

من طوف حضره کعبه الآمال

ما السعی الا فی رضاه بملتزم

ما الطوف الا حوله بحلال

من شام لمعا من بروق دیاره

بمشام روض الشام کیف یبالی

آنست من تلقاء مدین مصره

نارا تهیج البال بالبلبال

فهجرت اهلی قائلا له امثکوا

ارجع الیکم غب الاستشعال

و نویت هجران الاحبه والوطن

و رکبت متن الادهم الصهال

فطوی منازل فی مسیره منزل

فنسیت اصحابی علی میثاقهم

و اها لجار سابح شملال

و مواعدی من فرط شوق جمال

من لی بتبلیغ السلام لاخوتی

و ببسط عذر الغدر و الاهمال

سلب الهوی لبی فما فی خاطری

غیر الحبیب و طیف شوق وصال

قدحان حین تشرفی بوصاله

من لی بشکر عطیه الایصال

یارب لا احصی ثناءک انه

سفه علی من شم ریح زوال

الله لو اعطیت عمرا خالدا

و ترکت غیرالحمد کل فعال

واتیح لی فی کل منبت شعره

الفا لسان فی الوف مقال

و امیط عنی النفس و الشیطان کی

لا تلهیانی بخطره فی البال

فصرفت عمری کله فی حمده

بشراشری ابدا بلا اهمال

ما اقدرن علی کفاء عطیه

فضلا عن التفصیل بالاجمال

این العطایا و هی غیر عدیده

کیف التنکر و هو بعض نوال

ام کیف احمد ناظما اوناثرا

ذاتا ترقت عن حضیض خیال

سلب التجوز و المجاز ابلغ

من تقدسه عن الامثال

اله الخلایق فی نعوث کماله

سبحانه من خالق متعال

فالعجز نطقی والتحیر فکرتی

ما ینبغی الا السکوت بحالی

فکما قضیت الهنا فی اشهر

طیا لبعد مسافه الاحوال

و حبیتنا حفظا عن لافات

و منتحنا امنا من الاهوال

و رزقنا تقبیل عتبه قبله

فاز المقبل منه بالاقبال

فارزق اله العالمین بحقه

ادبا یلیق بذالجناب العالی

و امدنا بلقائه و بقائه

و عطائه و نواله المتوالی

زدمن حیاتی فی اطاله عمره.

آدم الوری بحماه تحت ظلال

و اجعلنی مسعودا بحسن قبوله

و امنحنی ما یرضیه من اعمال

زد کل یوم فی فوادی وقعه

ما دمت حیا فی جمیع الحال

و امتنی مرضیا لدیه و راضیا

عنه رضا یجدی مفاز مآلی

فالحمد للرب الرحیم المنعم

القادر المتقدس المتعال

ثم الصلوه علی الرسول المجتبی

خیر الوری و الصحب بعد الآل

شماره ۲

یا انیس القلب فی ضیق الفراق

یا دواء عن تصاب لایطاق

یا جلی القلب یا حلوالمزاج

یا زکیا جمله الاقران فاق

چون ز لطف خلق و حسن خلق تو

دم زنم کز لطف داری اشتقاق

ان تسل عن بال بلبال الفوآد

اوشئا بیب دموعی و احتراق

فالذی حلالک باللطف الوسیم

ثم قد خلاک من شوب النفاق

والذی فی البین اعطانی جوی

لحظه فی العمر لست فی الفراق

کالعهود اللائی فی تلقائکم

مدتفا رقنا دموعی لاتطاق

ینظرونی کیف لم الله بی

وابل الدمع بنار الاشتیاق

کیف نصب القدمع کسر الجفون

جز ما قلبی و جرا باتفاق

بر خلاف قاعده دور از رخت

نیست خالی روزگارم از محاق

مذ نایت عن نبال الهدب قد

صرت من عضب العذاب کالعراق

یامرونی الصبر قوم فی الوداع

لم یذقوا من اذاه من لواق

کیف یدری باضطرام البال من

لیس من لحظ العیون النجل ذاق

مت فی الهجرولم ارجو الوصال

من یطیق الصبر مع هذا العناق

خالد از لعل لبت یاد آورد

زان بود نظمش تر و شکر مذاق

شماره ۳

خیر خلق الله غطریف العرب

وصفه الآتی علی کل وجب

ایبض اللون لحمر قد یمیل

ادعج العینین ذوخد اسیل

ابن عبدالله عبدالمطلب

هاشم عبدالمناف اسال اجب

هاشمی من قریش آمنه

بنت وهب امه اعلم موطنه

بدر سماه ببطحاء جلا

و بها للاربعین ارسلا

قده کما و کیفا اعتدل

فی ثلاث بعد خمسین انتقل

هاجرا فی طیبه عشرا ثوی

شیبه عشرین شعرا ما احتوی

مع ثلاث عاش ستین سنه

فی توفیه تکل الالسنه

غاب بیضا و جهه فی یثرب

طیبتها یا لها من مغرب

اشعار کردی

شماره ۱ : دیسان دیاری دلبه ری وه ک مه شعه لستان داد دیار

شماره ۲ (موو لا نا ئه م پارچه شیعره ی له مه دینه ی مو نه ووه ره وتووه)

شماره ۳ : میرزام وه فاته ن ... میرزام وه فاته ن

شماره ۴ : زو خاوان جه وه خت فه صل گیان کیشان

شماره ۵ : قبیله م فیراقت، قبیله م فیراقت

شماره ۶ : هامسه ران نه سه ب... هامسه ران نه سه ب

شماره ۷ (موناجات) : یا فه رد ئه عظم، یا فه رد ئه عظم!

شماره ۱

دیسان دیاری دلبه ری وه ک مه شعه لستان داد دیار

نوور بوون له سه ر کیوی ئوحود تومار به تومار ئاشکار

خوش خوش نه سیمی عه نبه رین بین خوش ده کاتن سه رزه مین

ئه ما نه بویی عه نبه رین یا نافه یی میشکی ته تار

بی واده ئیمشه و روژ هه لات یا نووری جانان سات به سات

روشن ده کاتن سه ر بیسات فی اللیل یولج النهار

پربوله نورده شتی به قا، گویا حه بیبی خوش لیقا

لیلا علی السلع ارتقی من نوره القاع استنار

شماره ۲ (موو لا نا ئه م پارچه شیعره ی له مه دینه ی مو نه ووه ره وتووه)

وه ئه دال نه که م ... وه ئه ودال نه که م

تا که ی خوم چون قه یس وه ئه و دال نه که م

بازووی ده رویشیم یرخرخال نه که م

پوشاکی جه لونگ شاده سمال نه که م

چه نه ده یری یان مال به چول نه که م

ته حصیل روزی به که شکول نه که م

فه ناییم به خاک سه حرای به رنه که م

به وکانی وسیلا و دیده م ته ر نه که م

بیخ ریشه ی نه خل زه وقم په ی نه که م

چار گوشه ی جیهان مه سکه ن ته ی نه که م

په ری به خت ویم خاک وه سه رنه که م

یامه ن هووپه ی سه د سکه نده ر نه که م

جه قه وم وعه شره ت خوم بیزار نه که م

عه زم و رای کابل، قه نده هار نه که م

خالید بی ره فیق روژ وه شه و نه که م

چون تاف ئاوان ته رک خه ونه که م

شماره ۳

میرزام وه فاته ن ... میرزام وه فاته ن

قه دم ره نجه، که ر، واده ی وه فاته ن

شه هه نشای شادیم مات ناماته ن

بت په رست ئاسا، ئه روام جه لا ته ن

جه حوجره ی سه راو که ی مه بی راهی

یه ند مه مدرو ماه جه بورج ماهی

واده ی ئاماته ن ئامان صه د ئامان

ریزه ی رازانت شیفان په ی زامان

ساباوه ر ته شریف ئه ی به ر گوزیده م

جه رووی مه ردمی جاکه رنه دیده م

وه رنه ها ته مام نایره ی دووری

وه کوی نووره که رد سه ر تا پای نوووری

شماره ۴

زو خاوان جه وه خت فه صل گیان کیشان

سه رواز جه داغ بی شه رتیی خویشان

ئه و جا که فه وت بووجه سته ی غه مگینم

نه زانان مه خلوق کام سه رزه مینم

شماره ۵

قبیله م فیراقت، قبیله م فیراقت

ئه رامم سه نده ن سه وادی فیراقت

دل قه قنه س ئاسان جه ئیشتیاقت

طاقه ت تاق بیه ن په ی ئه بروی طاقت

دوور جه قامتت قیامه ن خیزان

هیجرت شه راره ی جه هه نم بیزان

کاری پیم که رده ن مه حروومیی رازت

نه که رده ن وه دل نیم نگای نازت

قه در عافیت وه صلت نه زانام

شوکرانه ی شه که ررازت نه وانام

ساغه م کوی شادیم بادوه باد شانو

ته مام ئینتیقام ده صلت جیم سانو

خاص خاص جه شیدده ت نائیره ی دووری

وه کوی نووره که رد سه ر تا پای نووری

شماره ۶

هامسه ران نه سه ب... هامسه ران نه سه ب

مه حبو و بیم هه ن شای عالی نه سه ب

ئیسمش موحه ممه د، قوره یشی و عه ره ب

ئه داش ئامینه کناچه ی وه هه ب

ته مامی عومرش شه صت و سی ساله ن

باب و با پیرش به ی طه رز و حاله ن

عه بدوللا، عه بدولموططه لیب، هاشم

عه بدولمه نافه ن، بزانه ش لازم

نه کوتا و نه به رز، سپی و گه ندم گوون

نه که وتن سایه اش نه رووی دنیای دوون

به وه له دبی یه ن جه مه ککه ی ئه نوه ر

چل سال چاگه مه ند بی پی به پیغه مبه ر

وه سیزده ی هه نی ئه و خورجه مینه

راهی بی، کوچ که ردشی وه مه دینه

چوگه موقیم بی تامودده ی ده سال

مه رگش په ی ئاماجه لای بی زه وال

به رشی جه دنیای فانیی بی بنیاد

ئه بله هر که سیوه ن دل پیش که روشاد

صد دو بیست و چارهه زار پیغه مبر

سیصه دو سیزده ره سول ره هبه ر

ئیبراهیم و نووح، مووسی ئولوولعه زم

عیسی و موحه ممه د بزانه ش وه جه زم

سه بیدولکه و نه ین، خه تمو لمورسه لین

جه ماسیوای حه ق بیته ر جه گردین

شماره ۷ (موناجات)

یا فه رد ئه عظم، یا فه رد ئه عظم!

یا حه ی یا قه ییووم، یا فه رد ئه عظم!

یاشنه وه ندی ی ناله ی صوبح ده م!

په نای به ندی یان به ندیخانه ی غه م

یا فه ر از نده ی چه رخ موعه لله ق!

یا نیگارنده ی نوطاق ئه زره ق!

یا بانی بونیان قوصووروئه یوان!

ریفعه ت به خش ته خت هه فت پایه ی که یوان!

بی زاد و نه مر، بی خواب و بی خوه ر!

نه عه ره ض، نه جیسم، نه روح، نه جوهه ر!

بینای بی دیده، شنه وای بی گوش!

جه ئه سرار غه یب واقیف و خاموش!

بی هه متاوبی میثل، بی شه ریک، بی باک!

جه عه یب موبه ررا، جه ئالایش پاک!

نه قشبه ند له وح صه حیفه ی هه ستی!

نه شئه به خش جام باده ی سه رمه ستی!

نیظام ده هنده ی ئه رواح نه ئه جسام!

ته رکیب کوننده ی ئه عصا نه ئه ندام!

به ماه و خورشید خه لعه ت به خش نوور!

نو ماینده ی صوبح نه داجی ده یجور!

به رپا کوننده ی خه یمه ی بیستوون

ده وران ده هنده ی باد بی سکوون!

جه مین پر نوور ماه مونه وه ر!

نه طورره ی گیسووی شه و نومایان که ر!

ته ئلیف ده نده ی چار عو نصور به هه م

ظاهیر کوننده ی وجوود، نه عه ده م!

فرورنده به رق نه سینه ی سه حاب

ئولفه ت ده هنده ی ئاتش چه نی ئاب!

شوعله به خش نار پورته و ئه فزای نوور

روزی ده هنده ی مه ل و مار و موور

فه رمان ده هنده ی مولک و مه له کوت

شه هه نشای ئیقلیم لاهووت و ناسوت

نه ققاش نوقووش هه یوولا و صووه ر

ره ضا مد ند جه خه یر، باخه به ر جه شه ر!

ره هاننده ی نوح نه طوف طوفان

خه لاص کوننده ی یووسف نه زیندان

روی ره شه ن به شه و، شه و به روئاوره ر

گه دایان به شاه، شاه به گه دا که ر!

موونس یوونس نه گیجاو غه م!

نه کوی سه ره ندیب ره هنومای ئاده م!

هه مراز یووسف نه چاه که نعان

ئه نیس یه عقووب نه به یتولئه حزان!

ره هبه ر مووسی به نار شه جه ر!

به ده م عیسی مه رده زینده که ر!

ناقه به رئاوه رجه سه نگ خارا!

ئه سکه نده ر جاده ر نه ته خت دارا!

نه ره م که ر به لوطف به مووسای عیمران!

ئیعجاز به یضا و موعجیزه ی ثوعبان!

روباینده ی تاج و نه فه رق شاهان

به خشاینده ی جاه وه صاحیب جاهان

میفتاح ئه بواب خه زانه ی غه یبی

میشکات ضیای به زم لاره یبی

خالق الارواح فالق الاصباح

مصباح النجاح، مفتاح الفلاح!

گیرنده ی به هه شت جه ده ست شه دداد

به رباد کوننده ی قه وم عاد وه باد

که و که به ی فیرعه ون غه رق ده ریار که ر!

وه په شه ی ضه عیف نه مرود فه ناده ر!

جاده هنده ی جه م جه موغاک خاک

به رئارنده ی مار نه دوش ضه ححاک

نیگوون کوننده ی چه تر فه ریدوون

خوسره و خه لطان که رنه گیجا و هوون

جام جه م نه ده س جه مشید به ئاوه ر!

که لله ی که یکاووس وه تووتیا که ر!

به رهه م زه ننده ی سوپای سه لم و تورور

به رباد ده هنده ی ئه ساسه ی ته یموور

مه شاطه ی طوغر ای زولف دیز له یل!

ره هنومای مه جنون له هه رده ی دوجه یل!

په ی خو سره و شیرین نه ئه ر مه ن ئاوه ر!

په ی شیرین فه رهاد وه بیستون به ر!

ره نگ ریز کالای گولناری گولان

نه غمه ی نه وای ده نگ ناله ی بولبولان

طه رراز بالای توو ل نه چه مه نان

صه فا ده هنده ی سینه ی ده رویشان

میسکینان نه واز، غه ریبان یاد که ر!

بمندی یان جه به ندمیحه ت ئازاد که ر

قیبله ی عاشقان جه که عبه جه ده یر

گه ردش ده هنده ی چه رخ سه بوک سه یر

مه بده ء ئیجاد کولل کائینات

سزاوار به حه مد مه و صووف به صیفات

هه م جه مساجید هه م جه بتخانان

موئمین و کافر ثه نات مه وانان

په ری بی که سان تونی فریاد ره س

بالا ده س تو نی یه ن ده س که س

یارب! به حاجه ات ذوالجه لالی ویت

به ذات و صیفات لایه زالی ویت

به موقه رربان باره گای عیززه ت

به په رده داران سه ریر وه حدت

به عه رش و کورسی، به له وح و قه له م

به مه لائیکان خاصه ی موحته ره م

به ده فته ر داران دیوان لاهوت

به ذیکرته وحید جه ر گه ی مه له کوت

به سوز ئاده م به دیده ی نمین

ئه وروجه به هه شت که فت نه روی زه مین

به خه لاصییی نووح جه طوف طوفان

به شادیی خه لیل روی عید قوربان

به صیدق هاروون به قورب مووسی

به پاکیی مه ریه م به ته قوای عیسی

به راستیی هوود به دوسیی ئیدریس

به نه غمه ی داوود، به ناله ی جرجیس

به ویرد یوونس، به صه بر ئه ییوب

به حوسن یووسف به زاریی یه عقوب

به ئاوازه ی ذیکر ئه رره ی زه که ریا

ئه ورو که نه جه وف شه جه ر شه ق کریا

به ئیخلاص پاک سه یید موختار

به زور بازوی حه یده ر که ررار

به راستی و صیدق صیددیق ئه کره م

به دین دوستیی فارووق ئه عظه م

به نیکنامی و مه ظلوومیی عوثمان

به شه هیدیی ئه و شاهیده ن قورئان

به حه لق ته شنه ی حوسه ین مه ظلووم

به ئه رواح پاک ئه ئیممه ی مه عصووم

به صوحف وزه بور، ته ورات و ئینجیل

به ئایه ی قورئان ئاوه رده ی جوبریل

به ئه صحاب که هف خواب ئالوده ی غار

ئه مین بین جه شر شه راره ی کوففار

به قطب الاختیار به غوث الاعظم

به رجال الغیب ئه و تاد عاله م

به بیت المعمور به مه سجید ئه قصی

به یثرب زه مین به ئه رض به طحا

به شیخ به صری به شیخ بایه زید

به سولطان جونه ید شیخ ئه بووسه عید

به چه هارده رویش مولک هیندستان

به هه فت ئه ودالان خاصه ی کوردستان

به ئه صحاب به در کولل شه هیدان

به گشت مریدان سه عاده ت نیشان

به شه و بیداران عیبادت خانه

به حه ق ئاشنا، جه خه لق بیگانه

به خاک نشینان بادیه ی په ستی

به جورعه نوشان به زم سه ر مستی

به سیاه پوستان سه ر حه لقه ی ما ته م

هووناو ئه سرین مریزان نه چه م

به قه ده ح نوشان جورعه ی صه بووحی

به توبه کاران توبه ی نه صووحی

به یاهوو یاهووی ئه ودلان به ر

به ناله ی پیران واده ی سوب سه حه ر

به سوز سینه ی سه فته دروونان

به ئاب دیده ی دل پرجه هوونان

به قه له نده ران مه ست و مه یخانه

مکیشان نه دل نه عره ی مه ستانه

به عیشق ره ندان سه رمه ست و مه دهوش

به جام باده ی پیر مه ی فروش

به سوز سینه ی سفته ی ده رویشان

به ئاب دیده ی دل پرچه ریشان

به دوردی که شان به زم ئیراده ت

به گوشه گیران کونج قه ناعه ت

به بانگ حه ججاج، به ئاب زمزه م

به له حن ئینجیل به طه وف حه ره م

به ته ئثیر صه وت قاری قورئانان

به صه دای ناقووس نه وای ره هبانان

به سه حه ر خیزیی ساکنان ده یر

به دوعای پیران عاقیبه ت وخه یر

به صه فای سینه ی صوفیان صاف

به ذیکر شیخان جامع الاوصاف

به سه ر گه شته گان وادیی جه یرانی

مه که ران نه رای حه ق جان فشانی

به سه ر گه ردانیی که لپوس وه پیلان

نه بادیه ی عیشق ویل ویل مه گیلان

به عیش سینه ی صاف ده رویشان

به سوز ده روون یاهو و مه کیشان

به کونه پوشان کونج خه رابات

جه نیمه شه وان موانان حاجات

به ره قص و سه ماع وه جدئه هل حال

مه وینان وه چه م جه مین و یصال

به حیکمه ت واتان سیرر ئیلاهی

جه ئه سرار غه یب مه دان گه واهی

به توبه کاران جه گشت ویه رده

به بی وه فاییی دنیا په ی به رده

به عه دل شاهان ره عییه ت په روه ر

که س جه په ناشان نه دیه نش زه ره ر

به سه یل ئه سرین ئه بر نه و به هار

به شوعله ی ده روون به رق شه ره روار

به سه رئا ویزیی به ره زای به رزان

به له ره ی ئه ندام توول قه لوه زان

به گونای ره نگین گولان وه هار

به ناله ی حه زین بولبولان زار

به داغ ده روون سپی گولالان

به یداشان ماوان وینه ی ئه ودالان

به وه فای له یلی، به عیشق مه جنوون

به ناله ی کو که ن نه پای بیستوون

به جیلوه ی بتان شوخ مه هجه مین

منمانان جه مال جیهان ئافه رین

به غه مزه ی جادووی سورمه سای جانان

لیقای سوبحانی به خه لق مه نمانان

به ذیکر مورغان به یاهو و یاهوو

موانان یامن لیس الاهو

یاشا! جه ده ر گات ئیدمه ن ره جا

ببخ خشی گونای به نده ی روو سیا

من که سه ر حه لقه ی گوناکارانم

سه رتوق جه ر گه ی شه رمه سارانم

سه ر تا پا غه ریق لوججه ی عیصیانم

سفته ی نائیره ی نار حیرمانم

شه رط ئه مرتوم وه جا ناوه رده ن

جه ته قصیراتم ته قصیر نه که رده ن

هه ر چیوه م که رده ن جه نافه رمانی

نادانیم بیه ن، توویت مه زانی

ئه ر مسو چینم، ئه ر به خشیم گوناه

ره ضام ره ضای تون الحکم لله

یه ک ئه مجار به لوطف ببه خشه م گوناه

استغفرالله، استغفرالله

جورمم بی حه ده ن، گونام بی شومار

رب نجنی من عذاب النار

نه که ری مه حرووم به نده ی رووسیاه

ولا تقنطوا من رحمه الله

بار عیصیانم کوکوبیه ن جه م

یا غافر الذنب فاغفرلی و ارحم

نیازم ئیده ن یا حه ی، یا قه ییوم

خالید جه ده ر گات نه که ری مه حرووم

مفردات (معما به نامهای خاص)

شماره ۱ : تا به خالت شد سر زلف آشنا

شماره ۲ : به تاب تب فتاد از تاب رویت این دل بی‌تاب

شماره ۳ : مظهر لطف صمدی خالد است

شماره ۴ : نازم به رعنا دلبری سالار هر دو عالم است

شماره ۵ : حالتم رشک ده مجنون کن

شماره ۶ : هر آنکو مست صهبای جنون است

شماره ۷ : دلربائی است مرا، نیم نگاهش چو می است

شماره ۸ : خالدا کرد فلک قد ترا خم، یعنی

شماره ۹ : خالد اندر بهشت خالد باد

شماره ۱۰ : ور از نفس کسی چراغ افسرد

شماره ۱۱ : در مکتب دل سبق نباشد

شماره ۱۲ : طمع دارد ز جانان زلف سرمد

شماره ۱۳ : سالار رسل، کریم و امجد

شماره ۱۴ : غوث عالم، خواجه گردون فراز سربلند

شماره ۱۵ : خاک پای حضرت صدیق شاه نقشبند

شماره ۱۶ : طمع دارد به فضل حی معبود

شماره ۱۷ : فریاد ز دست دلبر سنگین دل

شماره ۱۸ : هست تعریفی ز تعریفاتت ای شیرین کلام

شماره ۱۹ : چون قمری سرگردان، از جفت جدا مانده

شماره ۲۰ : روی زمین جمله زبرجد شده

شماره ۲۱ : یک از یک چون فتد دو در میانه

شماره ۲۲ : شد چو ماه از نسل زهرا منجلی

شماره ۲۳ : جدل با هزبر دمان می‌کنی

شماره ۲۴ : جلای آینه دل ز زنگ خود بینی

شماره ۱

تا به خالت شد سر زلف آشنا

عالمی را عام شد درد و بلا

شماره ۲

به تاب تب فتاد از تاب رویت این دل بی‌تاب

ز تاب کاکلت از سینه شد صبر و ز چشمم خواب

شماره ۳

مظهر لطف صمدی خالد است

منبع فیض ابدی خالد است

شماره ۴

نازم به رعنا دلبری سالار هر دو عالم است

بینم به پای اخترش افشانده تاج آدم است

شماره ۵

حالتم رشک ده مجنون کن

از غمت دیده من جیحون کن

شماره ۶

هر آنکو مست صهبای جنون است

همه کارش ز حیرت واژگون است

شماره ۷

دلربائی است مرا، نیم نگاهش چو می است

در دل نه، نود و نه چون نهی نام وی است

شماره ۸

خالدا کرد فلک قد ترا خم، یعنی

که ازین در به یقین وقت بردن رفتن تست

شماره ۹

خالد اندر بهشت خالد باد

بالنبی و آله الا مجاد

شماره ۱۰

ور از نفس کسی چراغ افسرد

آن شمع شبستان شرف روشن باد

شماره ۱۱

در مکتب دل سبق نباشد

این مساله در ورق نباشد

شماره ۱۲

طمع دارد ز جانان زلف سرمد

شهید کربلای عشق احمد

شماره ۱۳

سالار رسل، کریم و امجد

شاهنشه ملک دین احمد

شماره ۱۴

غوث عالم، خواجه گردون فراز سربلند

یکه تاز عرصه تجرید شاه نقشبند

شماره ۱۵

خاک پای حضرت صدیق شاه نقشبند

خالد درمانده تقصیر بار و مستمند

شماره ۱۶

طمع دارد به فضل حی معبود

غلام خالد و صدیق محمود

شماره ۱۷

فریاد ز دست دلبر سنگین دل

بیداد، ز بیداد مه مهر گسل

شماره ۱۸

هست تعریفی ز تعریفاتت ای شیرین کلام

گاه حد و گاه رسم و گاه ناقص، گه تمام

شماره ۱۹

چون قمری سرگردان، از جفت جدا مانده

از هجر سهی قدان، در دشت زنم کو کو

شماره ۲۰

روی زمین جمله زبرجد شده

زاغ و زغن آخر ابجد شده

شماره ۲۱

یک از یک چون فتد دو در میانه

شود نامت هویدا، ای یگانه

شماره ۲۲

شد چو ماه از نسل زهرا منجلی

اختر برج شرف، سید علی

شماره ۲۳

جدل با هزبر دمان می‌کنی

چنین می‌شوی، چون چنان می‌کنی

شماره ۲۴

جلای آینه دل ز زنگ خود بینی

غلام حضرت ایشان، محمد حپینی

خالد نقشبندی

غزلیات

قصاید

قطعات

مثنویات

رباعیات

مخمسات

اشعار عربی

اشعار کردی

مفردات (معما به نامهای خاص)

ترکیب بند : ساربانا! رحم کن بر آرزومندانِ زار

ترکیب بند

ساربانا! رحم کن بر آرزومندانِ زار

وعده شد نزدیک و نبود بعد از این جای قرار

کن حُدا نعمانی گردون فرازِ برقْ سیر

بیخبر زآب و علف، کار آزمای راهوار

بی تأمّل برگُشا بند عِقال از زانوَش

زمرة درماندگان را این گِره وا کُن ز کار

تا کُنم بر خویشتن آرام و آسایش حرام

تا نهم یکباره خواب و خورد و راحت بر کنار

کرده ده منزل یکی تا سر نهم در راه دوست

تا کشم در دیده خاکِ آستانش سرمه وار

بادیه پیما شد از هر دیده‌ام صد قطره خون

سوی جانان دیر می‌جنبد چرا امشب قطار؟

نیست تابِ سستی جمّالم از شوق جمال

سوختم از آتش جانسوزِ هجران زینهار

حادیا خیز و بلند آهنگ کن آواز را

آر در رقص از نوای جانفزا جمّاز را

چون مَنَش بیخود کن از ذوق حُدا بهر خدای

دل ز جا شد تا به کی محمِل نمی‌جنبد زجای؟

گوش بر بانگ حُدا، جان سوی جانان رهنورد

تن به خاکِ شام و دل با یاد «یثرب» در هوای

مهبط وحی خدا و مشرقِ نور هدی

مغرب مهرِ سپهرِ رحمت و صدق و صفای

آب حیوان است آبش، خاک مشک آمیزِ او

مرهم کافور بهر خستگان بینوای

کردگارا خستگان را مرهم کافور بخش!

تشنگان را سوی آب زندگی راهی نمای

نشأة لطفِ الهی یابی از باد هواش

بوی فردوس برین آید از او سر تا به پای

مردة صدساله با صد رعشه می‌خیزد زخاک

می‌وزد از جانبِ «یثرب» نسیمِ جانفزای

این نه بس وصفش که «یثرب»چشمِ شخصِ عالم است

مردمش فخرِ جهان، سالارِ آلِ آدم است

من که سرگردانِ جانانم چه باک از خان و مان

یا مرا کی در دل آید فِکرَتِ سود و زیان

در دلِ تنگم چنان سودای یثرب زد عَلَم

جای گنجایش کجا دارد در او یادِ جِنان؟

«یثرب» آن خاک است تبَّع را به دام آورد دل

ز آبدانی اندر او نه نام بود و نه نشان

«یثرب» آن خاک است «جبریلِ امین» با صد نیاز

آمدی بهر طوافش بر زمین از آسمان

«یثرب» آن خاک است بیش از خَلقِ آدم صبح وشام

بهر طوفش آمدندی زمرة روحانیان

از خیالِ اینکه خواهد گشت جای دوست، بود

پیش‌تر از آبدانی قبله‌گاه انس و جان

هست اکنون خوابگاه او، خجالت بین که من

سالها بگذشت از عمر و نکردم طَوفِ آن

خالدا تا کی نشینی در خجالت منفعل؟

خیز و گِرد مرقدش برکش فغان از سوزِ دل

السّلام ای چهره‌ات شمع شبستانِ وجود

السّلام ای قامتت سرو بهارستانِ جود

السّلام ای آنکه تا آرامگاهت شد زمین

هست خاک تیره را صد ناز بر چرخ کبود

السّلام ای آنکه برتر پایة هر برتری

صد هزاران ساله راه از ساحت قربت، فزود

السّلام ای آنکه بر ظلمت نشینانِ عدم

از تو شد گنجینة نورِ عنایت را گشود

السّلام ای آنکه از کوری چشمِ بد دلان

گَرد نَعلَینَت جواهر، سرمة اهل شهود

السّلام ای آنکه اعجازت یکی از صد هزار

برتر از گنجایش فسحتگه گفت و شنود

السّلام ای آنکه پیش از خلق آدم سالها

روی در محرابِ ابرویت ملائک در سجود

من کجا و حدِّ تسلیمِ تو یا «خیر الانام»

از خداوندِ جهانت باد هر دم صد سلام

ای پناهِ عاصیان سویت پناه آورده‌ام!

کرده‌ام بی‌حد خطا و التجا آورده‌ام

بوده‌ام سرگشتة تِیه ضلالت سالها

این زمان رو سوی خورشید هُدی آورده‌ام

هست ما را در جهان جانی و ای جانِ جهان

آن هم از تو، چون توان گفتن فدا آورده‌ام

تو طبیبِ عالمی، من، دردمند دلفگار

رو به درگاهت به امید دوا آورده‌ام

زادره بُردن به درگاهِ کریمان ناسزاست

شادم ار رو بر درت بی‌زادِ راه آورده‌ام

کوه بر دوش از گناه و رخ زخجلت همچو کاه

دارم امّیدِ زوالِ کوه و کاه آورده‌ام

شستَنش را یک نَم از دریای لُطفت بس بود

گرچه دیوانی چو روی خود سیاه آورده‌ام

گر به خاکِ درگهت سایم جبین ای جانِ پاک!

آنچه «خضر» از آب حیوان یافت،من یابم زِ خاک

سرورِ عالم! منِ دلداده حیرانِ توام

واله و سرگشتة سودای هجران توام

شاهِ تختِ قابِ قَوسَینی تو، من کمتر گدا

کی بود یارای آن گویم که مهمانِ توام

رحمتِ عامِ تو آبِ زندگی، من، تشنه‌ای

مرده بهرِ قطره‌ای از آبِ حیوان توام

دیگران، بهرِ طوافِ کعبه می‌آیند و من

سو به سو افتادة کوه و بیابان توام

دوش در خوابم نهادند افسر شاهی به سر

گوئیا پا می‌نهد بر فرق، دربان توام

«جامیا» ای بلبلِ دستانسرای نعتِ‌ دوست

این سخن بس حسب حال آمد ز دیوانِ توام

برلب افتاده زبان، گَرگین سگی‌ایم تشنه لب

آرزومندِ نَمی از بَحرِ احسان توام

نفس و شیطانم به پیشَت آبرو نگذاشتند

حقّ آنانی زِ وصلت کامِ دل برداشتند

حقِّ آنانی که تا در قَیدِ هستی بوده‌اند

دم به دم در جستجوی خواهشت افزوده‌اند

هوشیارانی که در امرِ خِرَد زو خیره‌اند

لبِ به تصدیقِ تو از روشن دلی بگشوده‌اند

شهریاران مرقّع پوشِ بی تخت و کلاه

کافسرِ شاهی زِ شاهانِ جهان بربوده‌اند

غمگسارانی نهاده گردن اندر زیرِ تیغ

در سر و کار وفایت بذل جان بنموده‌اند

روزه دارانی به جهد از صبح تا هنگامِ شام

یافته نانی و در راهِ خدا بخشوده‌اند

« خالدِ » دلداده را آیینة دل ده جَلا

نفس و شیطانَش به زنگِ معصیت آلوده‌اند

در شُمارِ آن کسانَش آر کز روی نیاز

سالها راهِ وصالَت را به جان پیموده‌اند

بو که از لطف تو ای سرچشمة اِنعامِ عام

کارَش آرایش پذیر آید به حُسنِ اِختِتام